<

Geef om katholieke journalistiek

doneer
Archief

Dat de Heer ons wakker schudt

KN Redactie 4 juni 2015
image

Beste broeders en zusters, goedemorgen!

Op deze woensdagen hebben we het gehad over het gezin en we gaan verder met over dit thema, het gezin, na te denken. Vandaag beginnen we met te kijken naar de kwetsbaarheid van het gezin, in de levensomstandigheden waardoor het wordt beproefd. Het gezin kent zoveel problemen, waardoor het op de proef wordt gesteld.

Armoede
Een van die problemen is de armoede. Laten we eens denken aan al die gezinnen die aan de randen van de wereldsteden wonen, maar ook in agrarische gebieden… Zoveel ellende, en zoveel verarming! En om die situatie nog te verergeren, breekt er in sommige van die plaatsen ook nog oorlog uit. De oorlog is altijd vreselijk. Maar bovendien worden de burgerbevolking, de gezinnen altijd speciaal getroffen. De oorlog is werkelijk “de moeder van alle armoede”, de oorlog leidt ertoe dat gezinnen tot armoede vervallen, zij verslindt levens, zielen en de heiligste en dierbaarste familiebanden.

Neerknielen voor deze gezinnen
Desalniettemin zijn er veel arme gezinnen die in waardigheid trachten hun dagelijks leven voort te zetten, vaak openlijk vertrouwend op de zegen van God. Die les echter mag geen rechtvaardiging zijn voor onze onverschilligheid, maar zou juist onze schaamte over zoveel armoede moeten doen toenemen! Het is haast een wonder dat er, ook in armoede, steeds weer gezinnen gesticht worden, die zelfs – zoveel als zij kunnen – die specifieke menselijkheid van haar betrekkingen in stand houden. Dat irriteert de planners van het welbevinden, die deze affecties, het voortbrengen van kinderen, de familiebanden, als een ondergeschikte variabele factor van de kwaliteit van leven beschouwen. Zij hebben er niets van begrepen! Integendeel, wij zouden moeten neerknielen voor deze gezinnen, die een ware school van menselijkheid zijn en de samenlevingen behoeden voor de barbarij.

Chantage van het geweld en het geld
Wat blijft ons eigenlijk over als we toegeven aan de chantage van de Keizer en de Mammon, van het geweld en van het geld, en ook onze familiebanden opgeven? Er kan alleen een nieuwe burgerethiek komen als de verantwoordelijken voor het openbare leven de sociale verbanden herstellen, en beginnen iets te ondernemen tegen de neerwaartse spiraal, waarin het gezin en de armoede verstrikt zijn en die ons naar de afgrond voert.

Pijler van de innerlijke vorming
De huidige economie heeft zich vaak gespecialiseerd in het genot van het individuele welbevinden, maar zij exploiteert in grote mate de familiebanden. Dat is een ernstige tegenstrijdigheid! Het harde werken van de gezinnen staat natuurlijk niet genoteerd op de balansen! En in feite zijn de economie en de politiek ook niet erg gretig met het erkennen van die inspanningen. En toch, het gezin is juist de pijler van de innerlijke vorming van de persoon en het sociale verkeer van affecties. Als je die weghaalt, stort alles in.

Niet van brood alleen
Het is niet alleen een kwestie van brood. We hebben het over werk, over onderwijs, gezondheid. Het is van belang dit goed te begrijpen. Wij zijn altijd heel geschokt als we beelden van ondervoede en zieke kinderen zien, die ons worden getoond in zoveel delen van de wereld. Tegelijkertijd zijn we ook erg ontroerd door de stralende blikken van kinderen die niets hebben, op scholen die van niets zijn gebouwd, als zij ons trots hun potlood en hun schrift laten zien. En met hoeveel liefde kijken zij naar onderwijzers! Echt, die kinderen weten dat de mens niet leeft van brood alleen! Zo ook de familiebanden; als de kinderen in de ellende zitten, lijden zij omdat zij naar liefde hunkeren, naar familiebanden.

Sociale ellende
Wij christenen zouden de gezinnen die door de armoede worden bezocht, steeds meer naderbij moeten zijn. Denk maar eens na, jullie kennen allemaal wel iemand: een vader zonder werk, een moeder zonder werk… en het gezin lijdt daaronder, de familiebanden worden zwakker. Dat is heel erg. De sociale ellende beïnvloedt het gezin en soms gaat het er aan ten gronde. Het ontbreken van werk of het verliezen ervan, of als de werksituatie onstabiel is, dat weegt allemaal heel zwaar op het gezin, en stelt de betrekkingen op de proef. De levensomstandigheden in de armste buurten, met problemen van behuizing en vervoer, en het ontbreken van voldoende sociale en gezondheidsdiensten en onderwijsmogelijkheden, maken de problemen nog erger.

Consumptie en uiterlijke schijn
Bij deze materiële factoren komt dan ook nog de schade die de gezinnen wordt toegebracht door pseudo-modellen, verspreid door de massamedia en gebaseerd op consumptie en op de cultus van uiterlijke schijn, die de armste sociale lagen beïnvloeden en het uiteenvallen van de familieverbanden bevorderen. Zorgen voor het gezin, zorg dragen voor de gezinsbetrekkingen, als de ellende het gezin op de proef stelt.

Vrijwillige eenvoud
De Kerk is Moeder en kan aan de dramatische situatie, waarin haar kinderen zich bevinden, niet voorbij gaan. Zij zelf moet ook arm zijn, om vruchtbaar te zijn en op zoveel ellende een antwoord te kunnen geven. Een arme Kerk is een Kerk die in haar eigen leven, in haar eigen instellingen, in de levensstijl van haar leden, een vrijwillige eenvoud praktiseert om alle scheidingsmuren omver te halen, vooral die welke ons scheiden van de armen.

Gebed en actie
Daarvoor is gebed nodig en actie. Laten we intens tot de Heer bidden, dat Hij ons wakker schudt om onze christelijke gezinnen het voortouw te laten nemen bij deze revolutie van die nabijheid, kenmerk van het gezin, die wij op dit moment zo broodnodig hebben! Uit die nabijheid, eigen aan het gezin, is de Kerk vanaf het begin ontstaan. En we moeten niet vergeten dat het oordeel van de behoeftigen, de kleinen en de armen voorafgaat aan het oordeel van God (Mt. 25,31 – 46). Laten we dat niet vergeten en laten we alles doen om de gezinnen te helpen vooruit te komen in hun beproeving van armoede en ellende die de familiebanden aantasten.

De Bijbel
Ik zou jullie nog een keer de tekst uit de Bijbel willen voorlezen die we aan het begin gehoord hebben en laat dan elk van ons denken aan de gezinnen die worden beproefd door armoede en ellende. In de Bijbel staat dit: “Mijn zoon, ontneem de behoeftige niet wat hij nodig heeft om te leven, en laat de hunkerende ogen niet wachten. Doe de hongerige geen pijn, en verbitter geen mens die in nood is. Maak een verbitterd hart niet radeloos en laat de vrager niet op de gave wachten. Wees niet weigerachtig tegen een smekeling in nood en wend uw gezicht niet af van de bedelaar. Wend uw oog niet af van degene die vraagt en geef niemand rede om u te vervloeken” (Sir. 4,1 – 5a). Want dat zal de Heer doen – zo staat het in het Evangelie – als wij deze dingen niet doen.