Eindredacteur
Gynaecologen en abortusartsen willen een proef voor abortussen in ziekenhuizen tot 24 weken. Het gaat daarbij om abortussen met een niet-medische reden; die vallen nu tussen wal en schip, aldus de bedenkers. De SGP noemt de pilot “huiveringwekkend”.
De proefballon leidt volgens de beroepsverenigingen van gynaecologen (NVOG) en abortusartsen (NGvA) niet tot een verruiming van de abortuswet. Daarin staat dat een abortus tot en met de 24ste week van de zwangerschap mag worden uitgevoerd.
Vanaf week 24 wordt een foetus als levensvatbaar beschouwd. Volgens de NVOG gebeurt het “niet zelden” dat een baby die tussen de 22ste en 24ste week van de zwangerschap wordt geboren levend ter wereld komt.
In de pilot worden komend jaar per ziekenhuis vier abortussen tussen de 22ste en 24ste week uitgevoerd. Het gaat daarbij om ingrepen met een ‘sociale indicatie’: bijvoorbeeld een zwangerschap die als ongewenst of ongepland wordt beschouwd.
In abortusklinieken worden abortussen tot de 22ste week uitgevoerd. Daarna vinden ze vanwege de zwaarte van de procedure altijd in het ziekenhuis plaats. In de praktijk blijken ziekenhuizen bijna alleen zulke late abortussen uit te voeren als er een medische indicatie is, zoals ernstige genetische afwijkingen bij het kind of grote gezondheidsrisico’s voor de moeder.
Vrouwen die in de laatste mogelijke weken een abortus om niet-medische redenen willen, kunnen vaak niet in het ziekenhuis terecht, zien de NVOG en de NGvA. Zij vallen daardoor tussen wal en schip; de pilot moet dit “hiaat” overbruggen, aldus de bedenkers.
In 2024 werden in Nederland 39.000 abortussen gepleegd, aldus cijfers van het ministerie voor Volksgezondheid. 331 daarvan vonden in de 22ste en 23ste week plaats. Hoeveel daarvan op basis van een medische indicatie waren, wordt niet bijgehouden. De NGvA schat dat dat in driekwart van de gevallen zo is.
Het Onze Lieve Vrouwe Gasthuis in Amsterdam doet in ieder geval mee. Andere ziekenhuizen zitten volgens de NVOG nog in de “verkenningsfase”.
De NVOG erkent dat abortussen vanaf week 22 een “aanzienlijke zorgzwaarte” voor zorgpersoneel kunnen opleveren. De NVOG en het Onze Lieve Vrouwe Gasthuis benadrukken dat medisch personeel met gewetensbezwaren niet gedwongen mag worden om eraan mee te werken, maar dat teams als geheel wel een zorgplicht hebben.
Het ministerie van Volksgezondheid is op 1 juni op de hoogte gebracht van de pilot. De Tweede Kamer is niet ingelicht. De SGP noemt het plan in een persbericht “huiveringwekkend”.
“Dit heeft enorme impact op de werkvloer. Veel personeelsleden hebben morele bezwaren om hieraan mee te werken”, zegt Kamerlid Diederik van Dijk namens zijn partij. “Waar zorgverleners normaal juist alles op alles zetten om kindjes in leven te houden, wordt hen nu gevraagd een pasgeboren baby’tje te laten overlijden.”
De SGP is van plan om Kamervragen te stellen over de pilot. “Met deze ingrijpende abortusverruiming worden letterlijk de grenzen van het strafrecht opgezocht, terwijl er over de morele, juridische en praktische vragen nooit een serieus politiek of maatschappelijk debat is gevoerd”, aldus Van Dijk. “Deze onethische ontwikkeling moet daarom meteen gestopt worden.”
