Verwondering, samenhang zoeken, verlangen: ze kleuren ons leven, want nu en dan willen we een blik kunnen werpen achter het grote beeldscherm van ons bestaan: waar vandaan?, waarheen? De jaarwisseling, maar vooral het feest van Kerstmis, is voor veel mensen een periode om daar meer bewust bij stil te staan.
“De werkelijkheid beleven – ten volle en in de diepte – als een geschenk en als een kans van God”, zegt Romano Guardini in zijn bekende boek De Heer. En ook: “Christus erkennen als de levende waarheid en zijn leerschool volgen, want aan God mag ik mij toevertrouwen, door en dankzij Jezus Christus.”
Dat neemt ons mee naar het Kind in de kribbe van Bethlehem, het gezin van Maria en Jozef in het dorp Nazareth, naar Jezus de Heer in zijn verkondiging, zijn kruisweg, verrijzenis en hemelvaart in de stad Jeruzalem. Dit alles door ons heen laten gaan is wel eens ‘de dynamiek van de dankbaarheid’ genoemd. Het vormt het fundament van ons christelijk geloof en onze katholieke spiritualiteit.
Dan geldt wat de mystica en kerklerares Theresia van Ávila formuleerde: “Jezus’ mensheid is onze ontmoetingsplaats met God.” Guardini kan daaraan toevoegen: “Alles wat gebeurd is, krijgt in Christus zijn eeuwige gestalte.” Het is de roeping van de Kerk, wereldwijd en van alle tijden, om dit alles aan zoveel mogelijk mensen ‘in herinnering te brengen’ en daarmee voor hen een weg te banen van coherentie, van diep persoonlijk geluk en van hoop en vertrouwen in de toekomst.
De heiligen laten zien dat dit realiseerbaar is. Ida Görres betitelt een boek over hen daarom met recht: Beeldenaren Gods.
Dit betekent niet dat oorlogen, wreedheden, eenzaamheid en vele andere vormen van menselijk leed over het hoofd mogen worden gezien. Christelijk geloof staat evengoed garant voor een samenhang die ons leven draagt. Geloof is geen probleemoplosser. De menswording van God in Jezus Christus herkennen en serieus nemen: dat is de basis. Verkondiging en sacramenten zijn ‘voedsel voor onderweg.’
De encycliek Lumen Fidei uit 2013, door paus Benedictus XVI geschreven en door paus Franciscus uitgegeven, verwoordt dit als volgt: “God biedt de lijdende mens geen redenering aan die alles verklaart, maar Hij geeft zijn antwoord in de vorm van een begeleidende aanwezigheid, door in Christus een deur naar het licht open te zetten.”
