Twaalf jaar geleden moet het alle hens aan dek zijn geweest op de redactie van Katholiek Nieuwsblad. Op 11 februari 2013 had paus Benedictus XVI aangekondigd dat hij op de laatste dag van die maand het pausschap zou neerleggen.
Dat deed hij tijdens een bijeenkomst waarop de datum voor de heiligverklaring van een groep martelaren werd aangekondigd, en dan ook nog eens in het Latijn; bijna niemand had daardoor aanvankelijk in de gaten dat het hoofd van de grootste geloofsgemeenschap ter wereld de eeuwenlang ongeziene stap had gezet om het ambt uit eigen beweging neer te leggen.
11 februari 2013 was een maandag. Volgens het destijds geldende productieschema had de redactie van KN dus hooguit een dag of twee om de krant volledig om te gooien voor die naar de drukker moest.
Niemand van de huidige redacteuren werkte toen al bij KN, maar een oud-medewerker kan zich desgevraagd nog herinneren dat er aanvankelijk vooral ongeloof heerste toen het nieuws van Benedictus’ aftreden de redactie bereikte: dat kón niet waar zijn.
De toenmalige redactie moet toch snel van de schrik bekomen zijn, zo blijkt uit de inhoud van KN 7 van 2013. Ruim de helft van de krant staat in het teken van de paus: zo is er een uitgebreid profiel van Benedictus, wordt er uitgelegd hoe het kiezen van zijn opvolger in zijn werk zal gaan en zijn er talrijke reacties van religieuze en politieke leiders verzameld.
Ook de Utrechtse aartsbisschop Wim Eijk, die een jaar daarvoor nog door Benedictus kardinaal werd gemaakt, geeft een reactie. Hij vertelt dat het nieuws ook voor hem een “grote verrassing” was en weerspreekt de veelvoorkomende visie dat Benedictus slechts een “tussenpaus” zou zijn.
Op de vraag om een top tien te maken van alle uitdagingen voor de Kerk na Benedictus’ pontificaat gaat de kardinaal niet in: “Ik ga geen lijstjes maken, dat wordt dezer dagen al genoeg gedaan.” Daar maakt hij een profetisch punt.
De neiging om de actualiteit plat te meppen tot simpele opsommingen is sindsdien alleen maar populairder geworden; kijk maar naar de eindeloze hoeveelheid aan eindejaarslijstjes waar media elke december mee op de proppen komen.
Wanneer paus Franciscus op een dag het pausschap neerlegt – uit eigen beweging of op de ‘natuurlijke manier’ – kan kardinaal Eijks lijstjesweigering hopelijk inspireren om inderdaad de verleiding tot pontificale top-tiens te weerstaan.
