<

Geef om katholieke journalistiek

doneer
Godsdienstvrijheid

Katholieke Kerk in Wit-Rusland leeft in angst na zware straffen voor twee paters

Jonathan Luxmoore - OSV News 18 juni 2025
image
Pater Andrzej Juchniewicz werd in april veroordeeld tot een lange gevangenisstraf in Wit-Rusland. Foto: OSV News via katholik.life

Twee Wit-Russische geestelijken zijn onlangs zwaar bestraft door het regime. De ene pater is veroordeeld tot dertien gevangenisstraf, de andere zit elf jaar vast in een strafkolonie in Wit-Rusland. “Het is duidelijk bedoeld als waarschuwing aan andere geestelijken.”

Pater Andrzej Juchniewicz werd onlangs in Wit-Rusland veroordeeld tot dertien jaar gevangenisstraf op grond van niet nader genoemde politieke aanklachten.

“Hij is al de tweede priester die onlangs een zware straf heeft gekregen, wat duidelijk bedoeld is als een waarschuwing aan andere geestelijken om zich niet in te laten met publieke activiteiten”, zegt pater Marcin Wrzos, woordvoerder van de Missionarissen Oblaten van de Onbevlekte Maagd Maria in Polen.

“Het enige wat we nu kunnen doen is goede Wit-Russische advocaten zoeken, mensen die de uitdaging willen aangaan om hem te verdedigen. Verder is gebed het hardst nodig”, aldus Wrzos.

Elf jaar strafkolonie

De woordvoerder van de orde sprak naar aanleiding van de veroordeling van pater Juchniewicz, maar die volgde op een eveneens zware straf die eind april werd opgelegd aan pater Henrykh Akalatovich. Hij werd veroordeeld tot elf jaar strafkolonie. De paters maken deel uit van de ruim duizend politieke gevangenen in Wit-Rusland.

Wrzos vertelt dat hij pater Juchniewicz al kent sinds zijn studie aan het seminarie en dat hij “persoonlijk geschokt” was door zijn benarde situatie. Hij voegde eraan toe dat zijn orde helpt bij het aantekenen van beroep tegen het vonnis van 30 april door de regionale rechtbank in Vitebsk. “Wat ons betreft is pater Juchniewicz onschuldig. We rekenen op zijn volledige vrijspraak.”

https://www.kn.nl/categorie/godsdienstvrijheid/

“Deze zaak zal een afschrikwekkend effect hebben op het religieuze leven in Wit-Rusland en een sfeer van angst aanwakkeren onder priesters en religieuzen. Zij hebben het gevoel dat ze op elk moment kunnen worden gearresteerd of hun visa kunnen verliezen door onterechte beschuldigingen”, aldus Wrzos.

‘Criminele overtredingen’

De gevangenneming van Juchniewicz na een langdurig proces werd niet publiekelijk aangekondigd in Wit-Rusland, maar onofficieel meegedeeld aan de leden van zijn parochie.

In een verklaring liet de orde eerder weten dat een aanvankelijke beschuldiging van ongedefinieerde “subversieve activiteiten”, die vermoedelijk te maken hadden met het plaatsen van Wit-Russische en Oekraïense vlaggen op sociale media, was veranderd in een beschuldiging van “criminele overtredingen”.

“Deze zaken zullen een afschrikwekkend effect hebben op het religieuze leven in Wit-Rusland.”

De orde voegde daaraan toe dat de priester, die zowel de Wit-Russische als de Poolse nationaliteit heeft, “consequent alle beschuldigingen had ontkend” tijdens zijn proces achter gesloten deuren.

‘Seksuele relaties met minderjarigen’

De onofficiële katholieke website katolik.life meldt dat Juchniewicz volgens het rechtbankschema was aangeklaagd voor “drie strafbare feiten met betrekking tot seksuele relaties met minderjarigen”, nadat de oorspronkelijke “politieke beschuldigingen” terzijde waren geschoven.

De website voegt er echter aan toe dat het bisdom Vitebsk “nooit enige klacht” over de pater had ontvangen. Volgens de website wijst de lengte van zijn proces erop dat de aanklagers problemen hadden met het vinden van “genoeg echt bewijs voor de dubieuze aanklachten”.

Hoogverraad

Ondertussen zit pater Akalatovich in een strafkolonie nadat het hooggerechtshof in december het hoger beroep tegen zijn veroordeling wegens hoogverraad had verworpen. Katolik.life meldde dat de priester beschuldigd zou zijn van het “doorgeven van informatie” over een militaire eenheid die in de buurt van zijn kerk in Valozyn gestationeerd was.

image
De Wit-Russische priester Henrykh Akalatovitsj is veroordeeld tot elf jaar in een strafkolonie. Foto: OSV News via spring96.org

In april publiceerde de website een brief van Akalatovich, waarin hij bevestigde dat hij was beschuldigd van “spionage voor Polen en het Vaticaan”. Maar hij benadrukte dat geen van de tientallen getuigen die tegen hem waren opgeroepen een belastende getuigenis hadden afgelegd om die bewering te ondersteunen. Akalatovich zei dan ook dat niet hij werd veroordeeld, maar “de hele katholieke Kerk in Wit-Rusland”.

Tientallen arrestaties

Ongeveer een tiende van de 9,4 miljoen inwoners van Wit-Rusland is katholiek. Aleksandr Loekasjenko begon er begin dit jaar aan zijn zevende termijn als president.

Tientallen katholieke, orthodoxe en protestantse geestelijken zijn sinds augustus 2020 gearresteerd, toen de vorige omstreden herverkiezing van Loekasjenko werd gevolgd door internationale sancties en de vlucht van een half miljoen burgers naar het buitenland.

Pater Wrzos zegt dat de zaak van Juchniewicz als “zeer gevoelig” wordt beschouwd door de katholieke Kerk van Wit-Rusland. Geen enkele officiële kerkelijke website heeft zelfs maar melding gemaakt van zijn veroordeling.

“Aangezien we geen wettelijke status hebben en geen familieleden zijn, kunnen we hem niet bezoeken of met hem communiceren in de gevangenis”, zegt de woordvoerder van zijn orde. “Hij was altijd een goedlachs, creatief en ruimdenkend persoon, die hield van pastoraal werk onder de mensen. Ik heb geen idee hoe hij lichamelijk en geestelijk reageert op zijn vreselijke situatie”, aldus Wrzos.

Een traditie van eeuwen tegenover de waan van de dag

In een wereld waarin alles voortdurend verandert en onder druk staat, is katholieke kwaliteitsjournalistiek een uniek en kostbaar goed. Op KN.nl heeft u altijd toegang tot het laatste nieuws uit kerk en samenleving, en vindt u uitgebreide reportages en verhelderende analyses van onze gespecialiseerde redacteuren.

Voor maar € 1,40 per week leest u altijd als eerste al het moois dat KN.nl te bieden heeft, heeft u online onbeperkt toegang tot al onze artikelen én steunt u het voortbestaan van de laatste katholieke krant van Nederland.

Dus geef om katholieke kwaliteitsjournalistiek en word lid van KN Online.