Een traditie van eeuwen­ tegenover de waan van de dag

Lees al vanaf 0,20 p/d

Overweging

Het feest van de Geest: Pinksteren als opdracht

Cees Baan

18 mei 2024

Foto: Tamara Gak - Unsplash

Pinksteren is meer dan een verhaal over een harde wind en een talenwonder. Bovenal houdt Pinksteren een opdracht in: nu is het aan de mensen zelf om het goede nieuws te vertellen en waar te maken.

Op de dag van het Pinksterfeest zaten de gelovigen bij elkaar in één huis. Plotseling klonk er uit de hemel een wonderlijk geluid. Het klonk alsof het hard begon te waaien…

In rook opgegaan

Zo staat het in de Bijbel. In mijn fantasie zie ik dat letterlijk voor me. Een groep mensen, vijftig dagen na de dood en de begrafenis van hun Meester, hun Vriend Jezus, pratend met elkaar rondom een tafel. Ondanks Pasen, het feest van de Opstanding uit de dood, dachten de meesten (net als vandaag de dag) dat ‘alles’ voorbij was. De belofte, de hoop, het Koninkrijk en wat niet al waren in rook opgegaan.

En plotseling, uit de hemel, komt dat geraas, als van een geweldige adem. Heel het huis, iedereen, wordt erdoor gevuld, laat ik zeggen: begeesterd. En ineens beginnen die mensen te spreken met andere tongen…

Engagement

Op die dag ‘schoten’ er zomaar kolossale en begrijpelijke woorden te binnen voor het goede nieuws. Woorden over het Koninkrijk dat nabij is, dat er recht wordt gesproken en gedaan aan ontrechten. Dat er niet langer met ijzeren vuisten geregeerd zal worden. Dat de macht in dienst zal staan van vrede en liefde. Alsof er een totaal nieuw politiek bestel wordt afgekondigd. Jezus zegt daarover: “Wie groot wil zijn, wie de eerste wil zijn, moet dienstbaar worden aan allen.”

Alleen bij het Pinksterfeest is er geen engel te bekennen; nu moet het van mensen komen

Volgens Jezus heet dat politiek engagement. In een wereld waarin oorlogen worden gevoerd om de machtsposities van bezitters te handhaven, kiezen gelovigen de zijde van de bezitlozen, de slachtoffers en machtelozen. Juist door het niet najagen en vermeerderen van status, geld en pluche. En door te kiezen voor een beroep of een positie die hem of haar in staat stelt het lot van armen ten goede te keren. Dat is de taal en de daadkracht van het spreken in andere tongen. En dat is de ultieme bedoeling, of beter de opdracht, van Pinksteren.

Adem van God

Plotseling dus die windvlaag alsof het hard begon te waaien. En het talenwonder dat zich voltrok. Niet meer langs elkaar heen praten maar intens luisteren, openhartig spreken en de ander (willen) verstaan. Ook luisteren naar mensen die niet (kunnen of durven) geloven.

De pinksterwind, laat ik zeggen de Adem van God, springt dan in de bres als tolk. Ik zou niet precies weten hoe, maar ik denk sterk dat er taal is, dat er hart en liefde is waarmee je de ander kunt horen, raken en aan het denken (of voelen) kunt zetten. Want het hoeft niet allemaal ‘van boven’ te komen. Nu moet het ‘van beneden’ komen, denk ik. Van jou en mij.

Engelen

Bij de grote feesten waren steeds engelen betrokken. Het engelenkoor bij de geboorte van Jezus die de Blijde Boodschap verkondigden: Hij is geboren. Op het Paasfeest ook weer engelen met goed nieuws: Hij leeft! Bij Hemelvaart alweer engelen: Hij komt terug!

https://www.kn.nl/categorie/levende-traditie/

Alleen bij het Pinksterfeest is er geen engel te bekennen. Nu moet het van mensen komen. Wij zijn zelf aan de beurt om het goede nieuws te vertellen en waar te maken. Opkomen voor en werken aan recht, vrede en liefde. Heel vroom gezegd: God wil mij gebruiken voor het realiseren van zijn Koninkrijk. En daar kan ik die Geest goed bij gebruiken. In mijn geval is die onmisbaar, want alleen lukt me dat niet.

Hogere krachten

De Heilige Geest is dus niet de wind die in mijn gezicht blaast als ik door het bos fiets en ook niet de storm die bomen breekt en voor chaos op de weg zorgt. En de Geest is dus ook niet de adem van mijn lichaam of de lucht in mijn longen. Ook niet mijn passie voor een vriend, ook niet de vuurrode gloed van de ondergaande zon. Er komt veel meer bij kijken, grotere en hogere krachten.

Wat dan wel?

Het is de dagelijkse onvermoeibare passie voor recht en vrede. Woorden en daden vinden om kleine, onbeschermde en onveilige mensen brood en bed te geven. Hun wonden te genezen. Hun hart te warmen. Dat is Heilige Geest.

Luisteren naar en omzien naar huilende moeders om de dood van hun kindsoldaat. Niet ophouden hen te bemoedigen, te troosten en opkomen voor hun belang. Vragen stellen aan leiders, volksvertegenwoordigers, aan burgemeesters en met plannen komen om naakten te kleden, hongerigen te voeden, gevangenen te bezoeken, zieken te kussen. Dat is Heilige Geest.

Opkomen voor sprakelozen, kwetsbaren, ongewapenden en al wat van waarde is. Opkomen voor de natuur, voor de bomen, voor de vogels, de vissen en het water!

Intuïtie

De Geest is dus ‘iets’ moois in de mens. Iets? Een kracht, een overtuiging, intuïtie tegen alles wat koud, hard, onmenselijk en liefdeloos is. In mijn binnenkamer moet en wil ik een belofte afleggen dat ik, in woord en daad, steentjes wil bijdragen aan het werk van de (‘mijn’) Heilige Geest. Dat ik daar een getuige van ben…

Dit artikel delen:

Steun katholieke journalistiek

Belangrijker dan ooit:
steun katholieke journalistiek

Ontvang het laatste nieuws in je mailbox

© Katholiek Nieuwsblad | 2026