We komen Brictius voor het eerst tegen als monnik in de gemeenschap die onder leiding stond van de heilige Martinus van Tours (Sint-Maarten). Het schijnt geen sympathieke jongeman geweest te zijn; hij wordt arrogant en zelfingenomen genoemd.

Bij herhaling schijnt Martinus verzucht te hebben: “Christus heeft Judas moeten verdragen, ik heb mijn Brictius.” Zelfs na zijn priesterwijding hield Brictius niet op Martinus op de huid te zitten. Brictius zou er ook een luxueuze levensstaat op na hebben gehouden, heel anders dan hij van Martinus had geleerd.

Buitenechtelijk kind?

Maar toen Brictius ondanks alles tot opvolger van Martinus als bisschop van Tours werd gekozen, met instemming van de bevolking, bleek hij een man van gebed. Hij mocht dan zijn lastige karakter nog niet helemaal hebben overwonnen, maar hij werd algemeen beschouwd als een integere en betrouwbare bisschop.

Tot het moment dat er een zwangere vrouw op het toneel verscheen. Na de geboorte van haar kind wees zij bisschop Brictius als de vader aan. Daarop ontstak de goedgelovige bevolking in woede. Met zijn allen trokken ze op naar het bisschopshuis, klaar om hem te lynchen.

Straf voor zijn gedrag

Brictius ontkende hevig. Hij nam vurige kolen uit het vuur, hield zijn mantel op, legde ze daarin en drukte ze zo tegen zijn borst. Zo trok hij in processie naar het graf van zijn heilige voorganger Martinus, met de hele meute achter zich aan. Daar aangekomen liet hij de kolen op de grond vallen. Zijn bisschopskleed vertoonde nog geen schroeiplekje.

In die tijd werd dat gezien als het bewijs dat iemand zijn begeerten de baas was. Toch wilden men hem niet geloven. Ze joegen hem de stad uit en Brictius zocht zijn heil in Rome. Daar deed hij in het openbaar boete voor zijn onuitstaanbare gedrag jegens zijn bisschop destijds. Hijzelf zag alle ontwikkelingen als een straf die hij te dragen had.

Opnieuw bisschop

Na zeven jaar zo te hebben doorgebracht, meende de paus dat voor Brictius de tijd gekomen was om terug te gaan naar Tours. Op ongeveer één dagreis van de stad bereikte hem het bericht dat de nieuwe bisschop van Tours juist aan een ernstige koortsaanval was overleden. Op het moment dat ze de stad bereikten, kwam net de lijkstoet door de stadspoort naar buiten.

Na de begrafenis nam Brictius het bisschopsambt weer in. Hij stond nog zeven jaar aan het hoofd van zijn kudde. Omdat Sint-Brixius tot tweemaal toe zijn toevlucht tot een godsoordeel nam, is hij de patroonheilige van de rechters.

(Bewerking: Susanne Kurstjens)