Pater Adolf Kajpr kreeg het aan de stok met de nazi’s, de communisten en met het anti-kerkelijke regime in Tsjecho-Slowakije. Hij moest het in 1959 uiteindelijk met zijn leven bekopen.
Als lid van de jezuïetencommuniteit in Praag raakte pater Adolf verbonden aan de religieuze tijdschriften die de jezuïetenorde uitgaf. Daardoor kreeg hij direct te maken met het opkomend nazisme in zijn land.
In april 1940 werd een van zijn tijdschriften verboden. Het verhinderde pater Adolf niet om in de overgebleven tijdschriften tegen de onchristelijke geest van het nazisme te schrijven. Uiteindelijk werd hij vanwege “onophoudelijk giftig uithalen naar het Derde Rijk” door de Gestapo opgepakt, op 20 maart 1941. Hij belandde in concentratiekamp Mauthausen en vanaf 1942 in Dachau.
Een maand na de bevrijding van Dachau kon hij terugkeren naar zijn vaderland, waar hij werd geëerd met twee medailles van verdienste. Ook nu nam hij de redactie op zich van katholieke tijdschriften. En opnieuw kreeg hij te maken met politieke tegenkrachten: nu met de opkomende communistische partij. Die verbood onmiddellijk het tijdschrift waaraan hij verbonden was.
In 1993 werd pater Adolf officieel door de Tsjechische staat gerehabiliteerd
Pater Adolf legde zich nu uitsluitend toe op pastorale zorg. Maar tegelijkertijd keerde hij zich openlijk tegen de almaar sterker wordende anti-kerkelijke houding van het regime. Prompt werd hij op 14 maart 1950 gearresteerd. Hij werd schuldig bevonden aan hoogverraad en veroordeeld tot twaalf jaar gevangenisstraf met bijbehorende strafmaatregelen.
Via allerlei omwegen kwam hij terecht in een gevangenis in Slowakije. Zijn medegevangenen getuigen van zijn eerlijkheid, zijn moed en zijn pastorale bezorgdheid voor zijn lotgenoten. Begin september 1959 werd hij getroffen door een hartaanval. Nadat hij was overgebracht naar de ziekenboeg leek zijn situatie te verbeteren, maar op 17 september volgde een tweede hartaanval. Die werd hem fataal.
Pas tijdens de Praagse Lente, voorjaar 1968, bracht men zijn stoffelijk overschot over naar de crypte van de jezuïetenkerk in Praag. In 1993 werd pater Adolf Kajpr officieel door de Tsjechische staat gerehabiliteerd. Intussen zijn de voorbereidingen voor zijn zaligverklaringsproces op gang gebracht. (Bewerking: Susanne Kurstjens)
