Moeder, musicus en copywriter
Thuisscholing geven, geen slecht idee. Ik heb al geen televisie en bak mijn eigen zuurdesembrood, dus dit kan er ook nog wel bij. Net toen ik met die gedachte speelde, werd ik links ingehaald door de overheid.
Vrijstelling van de leerplicht (en thuisscholing) is toegestaan in een aantal gevallen. Eén daarvan is, nu nog, het niet in de buurt zijn van een school die aansluit op de persoonlijke levensovertuiging. En we weten allemaal dat de ‘K’ in KBS er voor de sier staat; dan kan je het bijna beter zelf doen.
Blijkbaar trekken steeds meer ouders die conclusie. Het aantal ouders dat kinderen op basis van levensovertuiging thuis hield, is de afgelopen paar jaar namelijk flink gegroeid. Leerplichtambtenaren sloegen die ontwikkeling argwanend gade en vinden er nu niets meer aan.
In de aflevering over thuisonderwijs van het BNN VARA-programma BOOS komt het allemaal aan bod. Die aflevering begint met de volgende, totaal niet sturende vraag: “Wat als je ouders bij een sekte zitten, je als kind niet naar school laten gaan en zo je hele jeugd verpesten?” Aldus presentator Tim Hofman, wiens zwartgelakte nagels me enorm afleiden.
Als zelfs de openbare basisschool niet aansluit bij jouw opvattingen, dan moet je gedachtegoed blijkbaar wel extremistisch zijn
In de aflevering komen vervolgens twee vrouwen aan het woord die inderdaad vrij traumatische ervaringen hebben als gevolg van het opgroeien in een sekte. Heftige incidenten die totaal niet representatief zijn voor de honderden ouders die het thuisscholen wél serieus en goed aanpakken. Die worden niet aan het woord gelaten.
Dan spreekt staatssecretaris Judith Tielen zich uit tegen thuisonderwijs vanwege levensovertuiging. Volgens haar zijn er zo veel verschillende basisscholen in Nederland, dat iedereen er wel een kan vinden die past bij zijn overtuigingen (Judith denkt dus dat de KBS in de praktijk inderdaad nog katholiek is).
De aflevering ademt voor mij de volgende boodschap: als zelfs de openbare basisschool niet aansluit bij jouw opvattingen, dan moet je gedachtegoed wel extremistisch zijn.
Je kunt je afvragen wie precies bepaalt wat ‘extremistisch gedachtegoed’ inhoudt. Tegenwoordig verschilt de betekenis van die term, afhankelijk van wie ze uitspreekt. En het gedachtegoed van de openbare seculiere basisscholen; volgens welke universele graadmeter is dat het neutrale, waardevrije gedachtegoed?
Als je het mij vraagt, is die inmiddels doordrongen van ideologie. Niks neutraal, tenzij je genderneutraal bedoelt. Juist de overtuiging dat overheidswaarden een superieure basis vormen voor goed burgerschap is ideologisch.
In een gezonde, vrije samenleving, waarin ook godsdienstvrijheid serieus wordt genomen, haal je geen streep door het recht op thuisonderwijs. Je accepteert dat niet alle kinderen in het keurslijf passen dat door de overheid als het beste wordt beschouwd en je vertrouwt de ouders in hun onderscheidingsvermogen.
Je zet in op toezicht, vooral op plekken waar dat nodig is. En misschien kun je je als overheid eens achter de oren krabben en je afvragen wat jouw aandeel is in dat groeiende aantal kritische ouders.
Luisa Kop is moeder, musicus en copywriter. Elke vier weken schrijft ze een column voor Katholiek Nieuwsblad.
