<

Geef om katholieke journalistiek

doneer
Inspiratie

Gods perfecte liefde

KN Redactie 21 februari 2019
image
CNS Photo - Paul Haring

Tijdens de algemene audiëntie van 20 februari legde paus Franciscus uit dat we de totale liefde enkel kunnen vinden bij onze Vader “die in de hemel zijt”.

Beste broeders en zusters, goedemorgen!

De audiëntie van vandaag speelt zich op twee plekken af. Eerst heb ik de gelovigen uit Benevento, Italië ontmoet, die op het Sint-Pietersplein waren, en nu ben ik hier bij jullie. Dat is te danken aan de goede zorgen van de Prefectuur van de Pauselijke Huishouding die niet wilde dat jullie het koud zouden krijgen: laten we hen bedanken dat ze dat hebben gedaan. Bedankt.

Mysterie

We gaan verder met de catecheses over het Onzevader. De eerste stap van elk christelijk gebed is het binnengaan in een mysterie: dat van Gods vaderschap. Je kunt niet bidden als een papegaai. Of je gaat het mysterie binnen, in het bewustzijn dat God je Vader is, of je bidt niet. Als ik wil bidden tot God mijn Vader, begint het mysterie.

Om te begrijpen in welke mate God een vader voor ons is, kunnen we denken aan het beeld van onze ouders, maar we moeten dat altijd verfijnen, ‘zuiveren’. Dat staat ook in de Catechismus van de katholieke Kerk: “De zuivering van het hart heeft betrekking op de vader- en moederbeelden die afkomstig zijn uit onze persoonlijke en culturele geschiedenis en die onze verhouding tot God beïnvloeden” (nr. 2779).

Geen perfecte ouders

Niemand van ons heeft perfecte ouders gekregen, niemand; zoals ook wij, op onze beurt, nooit perfecte ouders en perfecte herders zullen zijn. We hebben allemaal onze gebreken, allemaal. Onze liefdesrelaties worden door ons altijd beleefd binnen het kader van onze eigen grenzen en ook van ons egoïsme, en om die reden worden ze vaak aangetast door bezitterigheid of door manipulatie van de ander.

Daarom veranderen liefdesverklaringen soms in gevoelens van woede en vijandigheid. Die mensen hielden vorige week nog van elkaar en nu kunnen ze elkaars bloed wel drinken: dat zien we elke dag! Dat is omdat we allemaal verbitterde dingen met ons meedragen, die niet goed zijn en soms naar buiten komen en daar kwaad doen.

Bedelaars om liefde

Als we daarom over God als vader praten, met in gedachten het beeld van onze ouders, vooral als ze van ons gehouden hebben, moeten we een stap verder gaan.  Want Gods liefde is die van de Vader “die in de hemel zijt”, volgens de woorden die Jezus ons vraagt uit te spreken: het is de totale liefde waarvan wij in dit leven enkel op een imperfecte manier mogen proeven.

Alle mannen en vrouwen zijn eeuwige bedelaars om liefde. Wij zijn bedelaars om liefde, we hebben behoefte aan liefde. We zoeken naar een plek waar we eindelijk worden bemind, maar we vinden die niet. Er zijn zoveel teleurstellende vriendschappen en liefdes in deze wereld, zoveel!

Menselijke liefde

De Griekse god van de liefde, uit de mythologie, is absoluut de meest tragische god: je begrijpt niet of het een engelachtig wezen is of een demon. De mythologie zegt dat het een zoon is van Porus en Penia, ofwel van doortraptheid en van armoede, voorbestemd om iets van de eigenschappen van zijn ouders in zich te hebben.

Vanuit dit vertrekpunt kunnen we denken aan de ambivalente natuur van de menselijke liefde: het ene uur van de dag in staat om te bloeien en krachtig aanwezig te zijn, en meteen daarna in staat om op te drogen en te doden; dat wat het vastgrijpt, ontglipt het telkens weer (vlg. Symposium, Plato).

Vluchtige liefde

Er is een zin van de profeet Hosea die op genadeloze wijze de natuurlijke zwakte van onze liefde weergeeft: “Uw vroomheid is als de morgennevel, als de dauw die vroeg in de morgen verdwijnt” (6,4). Dat is wat onze liefde vaak is: een belofte waaraan we ons moeilijk kunnen houden, een poging die snel opkomt en dan weer verdampt, een beetje als de zon die ’s morgens opkomt en de dauw van de nacht doet verdwijnen.

Hoe vaak hebben wij mensen niet liefgehad op zo’n zwakke en wisselvallige wijze? We hebben er allemaal wel ervaring mee: we hadden lief, maar vervolgens is die liefde ten val gekomen en verzwakt.

Onze grenzen

In het verlangen lief te willen hebben, zijn we vervolgens tegen onze eigen grenzen aangelopen, tegen onze gebrekkige kracht: niet in staat om ons te houden aan een belofte waarvan we op de dagen vol genade dachten dat we ons er gemakkelijk aan zouden kunnen houden.

Uiteindelijk was ook de apostel Petrus bang en moest hij vluchten. De apostel Petrus was niet trouw aan Jezus’ liefde. Er is altijd weer die zwakheid die ons ten val brengt. Wij zijn bedelaars die op onze weg het risico lopen nooit helemaal die schat te vinden die we al vanaf onze eerste levensdag zoeken: de liefde.

Hij houdt van ons

Maar er bestaat een andere liefde: die van de Vader “die in de hemel zijt”. Niemand van ons hoeft eraan te twijfelen dat wij de ontvangers zijn van die liefde. Hij houdt van ons. “Hij houdt van mij”, kunnen wij zeggen. Zelfs als onze ouders niet van ons zouden hebben gehouden, is er een God in de hemel die van ons houdt zoals niemand op deze aarde dat ooit heeft gedaan of zal kunnen doen.

Gods liefde is standvastig. De profeet Jesaja zegt: “Zal een vrouw haar zuigeling vergeten, een liefhebbende moeder het kind van haar schoot? En zelfs als die het zouden vergeten, Ik vergeet u nooit! Zie, in mijn handpalmen heb Ik u geschreven, en uw muren staan Mij voortdurend voor ogen” (49,15-16).

Tatoeage

Vandaag de dag is het in de mode om een tatoeage te laten zetten: “In mijn handpalmen heb Ik u geschreven.” Ik heb een tatoeage van jou op mijn handen. Ik ben in Gods handen en ik kan me niet van Hem verwijderen. Gods liefde is als de liefde van een moeder, die haar kind nooit kan vergeten. En als een moeder haar kind vergeet? “Ik vergeet u nooit”, zegt de Heer.

Dat is de perfecte liefde van God, zo zeer heeft Hij ons lief. Zelfs als al onze aardse liefdes zouden verkruimelen en er niets anders dan stof in onze handen zou achterblijven, is er altijd, voor ieder van ons, de brandende, unieke en trouwe liefde van God.

Honger naar liefde

In onze honger naar liefde die wij allemaal voelen, zoeken we iets dat niet bestaat: dit is echter een uitnodiging om God die de Vader is te leren kennen.

De bekering van de heilige Augustinus loopt bijvoorbeeld langs die weg: de jonge en briljante spreker die simpelweg tussen alle schepselen iets zocht dat geen enkel wezen hem kon geven. Totdat hij op een dag de moed had om zijn blik op te slaan. Die dag leerde hij God kennen, God die liefheeft.

Niemand van ons is alleen

Met de uitdrukking ‘in de hemel’ wordt niet verwezen naar een afstand, maar naar een radicaal andere liefde, een andere dimensie van liefde, een onvermoeibare liefde, een liefde die er altijd zal zijn, die zelfs altijd voor het grijpen ligt. Het enige wat je hoeft te zeggen is “Onze Vader die in de hemel zijt”, en die liefde komt.

Wees daarom niet bang! Niemand van ons is alleen. Ook als je de pech zou hebben dat je aardse vader je vergeten is en jij wrok tegen hem koestert, dan nog wordt de fundamentele ervaring van het christelijk geloof je niet ontzegt: de wetenschap dat je Gods veelgeliefde kind bent, en dat er niets in het leven is dat zijn gepassioneerde liefde voor jou kan doen uitdoven. (Vert. SK)