Het heeft iets van staren naar haardvuur op een tv-scherm, of naar een webcam in een vogelnestkast. Naar niks bijzonders kijken, niet even, maar soms wel uren. Vijftienduizend mensen deden dat vanochtend op het Sint-Pietersplein, volgens het Vaticaan, en een onbekende veelvoud ervan deed op afstand mee via allerhande livestreams die door alle media wereldwijd worden aangeboden.
Turen naar een simpele schoorsteen. En het is nog razend spannend ook – en daarin is het toch anders dan een haardvuur of een nestkast – want er wordt een uitkomst verwacht. Zwart of wit. Zie ik nou rook? O nee, toch niet, het is maar een wolkje dat voorbij drijft.
Het is, niet helemaal passend bij het moment van het kerkelijk jaar, een adventsmoment. Een tijd van ongedurig wachten, van geduld dat op de proef gesteld wordt, van onrustige verveling. Goed wachten is een kunst.
Kijk eens naar de kijkers. Ze kijken soms even weg, maar toch niet lang, bang om het moment suprême te missen. Sommigen hebben hun telefoon al in de aanslag, maar het is opvallend dat pas als de zwarte rook echt verschijnt – wat vanochtend tegen twaalven gebeurde – alle telefoons omhoog gericht worden.
Daar kun je cynisch over zijn – kijk toch gewoon zelf, in plaats van door je telefoon! – maar je kunt er ook met iets meer welwillendheid naar kijken. Juist op het eigenlijke moment wil je het niet alleen met eigen ogen zien. Je wil het kunnen bewaren, je wil het kunnen delen met anderen.
Geloof, zeker katholiek geloof, is een gezamenlijk gebeuren, geen hoogst individuele ervaring. Het vraagt erom om gedeeld en doorgegeven te worden, bemiddeld op allerlei mogelijke manieren. Het vraagt om beelden, om smartphones, webcams, livestreams, allemaal gespannen wachtend op de ultieme middelaar, de nieuwe pontifex. Het (on)geduldige wachten meer dan waard.
