Te midden van een mediastorm rond zijn uitspraken over oorlog verlegde de paus tijdens zijn bezoek aan Angola de nadruk naar gebed en de Afrikaanse gelovigen zelf. In het Mariaheiligdom van Muxima bad hij met tienduizenden gelovigen de rozenkrans en noemde hij de plaats “een hartslag van de Kerk”.
De paus arriveerde per helikopter vanuit de hoofdstad Luanda, nadat hij eerder op de dag in Kilamba te Luanda de Mis had gevierd met naar schatting 100.000 gelovigen. In Muxima, aan de oever van de Kwanza-rivier, wachtten volgens lokale autoriteiten ongeveer 30.000 pelgrims op zijn komst. Velen hadden dagenlang op het terrein gekampeerd om de paus te kunnen zien.
Bij aankomst trok de paus zich eerst terug in de historische kerk voor persoonlijk gebed. Op schermen buiten was te zien hoe hij knielde voor het beeld van Onze-Lieve-Vrouw van Muxima. Daarna bad hij samen met de menigte de glorievolle geheimen van de rozenkrans en de Litanie van Loreto. De bijeenkomst werd bij zonsondergang afgesloten met het Salve Regina.
“We bevinden ons in een heiligdom waar eeuwenlang vele mannen en vrouwen hebben gebeden”, zei de paus in het Portugees. Hij sprak over vreugde, lijden en de geschiedenis van Angola en stelde dat Mamã Muxima “stilzwijgend” heeft bijgedragen aan het levend houden van het hart van de Kerk.
[BEELDGALLERIJ: gebruik de pijltjes om door de foto’s te bladeren] Paus Leo XIV bezoekt het Mariaheiligdom van Muxima in Angola (19 april 2026): hij groet gelovigen onderweg, bidt en leidt de rozenkrans te midden van de menigte tijdens zijn apostolische reis door Afrika. (Foto’s: CNS- Lola Gomez / OSV News - Guglielmo Mangiapane, Reuters / Vatican Media/ Simone Risoluti)
Het heiligdom, officieel gewijd aan Onze-Lieve-Vrouw van de Onbevlekte Ontvangenis, werd al in 1599 gesticht. De naam Mamã Muxima betekent in het Kimbundu “moeder van het hart”. De plaats trekt jaarlijks grote aantallen pelgrims; tijdens de belangrijkste bedevaart lopen de aantallen op tot meer dan een miljoen bezoekers.
Het bezoek aan Angola volgde op dagen van internationale media-aandacht rond de woorden van de paus tijdens zijn reis door Afrika. Aan boord van de pauselijke vlucht van Yaoundé naar Luanda verzette hij zich tegen de mediaframing dat zijn boodschappen gericht zouden zijn tegen de Amerikaanse president Donald Trump.
Volgens de paus is er “een bepaald verhaal ontstaan dat niet in alle opzichten accuraat is”. Hij beklemtoonde tegenover de aanwezige journalisten dat zijn reis in de eerste plaats past binnen zijn rol als herder van de Kerk: “Ik kom naar Afrika om bij katholieken te zijn, met hen te vieren en hen te begeleiden.”
Hij wees erop dat zijn toespraken, waaronder die tijdens een vredesbijeenkomst in Kameroen, al weken eerder waren voorbereid, nog vóór politieke uitspraken vanuit de Verenigde Staten. Dat zijn woorden later werden geïnterpreteerd als een reactie op Trump, noemde hij “commentaar op commentaar”.
Ook ontkende de paus dat hij zich bewust mengt in geopolitieke polemiek. Zijn kritiek op oorlog, macht en religieus misbruik moet volgens hem worden gelezen in de context van de evangelieboodschap en niet als antwoord op actuele politieke conflicten.
Tijdens het eerste deel van zijn elfdaagse Afrika-reis bezocht Leo XIV onder meer Yaoundé, Bamenda en Douala in Kameroen. In Bamenda, een regio die al jaren gebukt gaat onder conflict, leidde hij een vredesontmoeting die internationaal veel aandacht trok.
Sommige media koppelden zijn uitspraken daar aan de spanningen met de Verenigde Staten, maar de paus zelf sprak van een misinterpretatie. Zijn woorden waren bedoeld als algemene oproep tot vrede, rechtvaardigheid en respect voor menselijke waardigheid in conflictgebieden.
In Muxima legde de paus opnieuw de nadruk op de verbinding tussen gebed en naastenliefde. Maria, zei hij, roept gelovigen op om met een “moederhart” naar de wereld te kijken en zich in te zetten voor armen, zieken, kinderen en ouderen.
Voor veel pelgrims had het bezoek een sterk persoonlijk karakter. De 25-jarige Mirian Dos Santos uit Luanda vertelde aan OSV News dat zij de nacht bij het heiligdom had doorgebracht: “Mamã Muxima is ons hart.” Ook seminarist Dinis Mayomona sprak over de troost die mensen daar ervaren.
Tegelijkertijd draagt Muxima een beladen geschiedenis. De plek aan de rivier was eeuwenlang een schakel in de trans-Atlantische slavenhandel, wat de huidige spirituele betekenis voor veel Angolezen extra diepgang geeft.
Na de rozenkranswake keerde de paus per helikopter terug naar Luanda, waar hij de nacht doorbracht. Zijn reis door Afrika gaat verder met bezoeken aan andere landen in de regio, voordat hij op 23 april terugkeert naar het Vaticaan.
