De paus bracht op 6 augustus een bezoek aan Assisi ter gelegenheid van het Jubeljaar van de heilige Franciscus en de herdenking van zijn 800ste sterfjaar. Hij spoorde Europese jongeren aan “nieuwe heiligen” te worden die het Evangelie in hun dagelijks leven zichtbaar maken.
Leo XIV reisde woensdag per helikopter naar Assisi voor een ontmoeting met ongeveer 2.500 deelnemers aan Go! Franciscan Youth Meeting, een vierdaagse bijeenkomst voor jongeren tussen 18 en 33 jaar uit heel Europa.
In de Basilica di Santa Maria degli Angeli (Basiliek van de Heilige Maria der Engelen) – gebouwd rond de beroemde kapel Portiuncula waar de Franciscaanse beweging haar oorsprong vond – vierde de paus op het feest van de Gedaanteverandering van de Heer de Eucharistie met de jongeren.
“Vandaag kijken Europa en de hele wereld naar jullie op om nieuwe heiligen te worden”, zei de paus in zijn homilie. “Durf te geloven in het woord van het Evangelie; word volledig mens met de vrijheid van Jezus Christus.”
De paus moedigde de jongeren aan hun talenten in dienst te stellen van God en de samenleving. Volgens hem kan de erfenis van Sint-Franciscus hernieuwde betekenis krijgen wanneer jongeren hun studie, werk, vriendschappen en gebed verbinden met hun geloof.
Voorafgaand aan de Mis ontmoette Leo XIV jongeren op het plein voor de basiliek. Tijdens een vraaggesprek sprak hij over roeping en onderscheiding. Volgens de paus ligt aan iedere christelijke roeping een diepere werkelijkheid ten grondslag: “De diepste roeping die in ieder mensenhart geschreven staat, is een roeping tot gemeenschap.”
Iedere authentieke roeping is volgens hem tegelijk een weg van genezing en verlossing. Jezus nodigt mensen uit Hem te volgen, aldus de paus, niet alleen om God te leren kennen, maar ook om hun eigen waardigheid en die van anderen te ontdekken.
Een belangrijk thema in de toespraak van Leo XIV was de moeite die veel mensen tegenwoordig hebben met het maken van blijvende keuzes. Hij constateerde dat traditionele vormen van stabiliteit in de samenleving steeds meer verdwijnen en dat vrijheid vaak wordt opgevat als het openhouden van alle mogelijkheden.
“Het geloof ontmaskert de illusie dat onze problemen opgelost kunnen worden door weg te rennen, verplichtingen te vermijden of voortdurend nieuwe wegen in te slaan zonder ooit ergens aan te komen. We kunnen onze ervaringen, kennissen en bezittingen vermenigvuldigen, maar toch op precies dezelfde plek blijven staan.” De menselijke prijs daarvan is volgens hem hoog: “De innerlijke leegte die daarop volgt, kan diep gaan.”
Tijdens het gesprek met de jongeren sprak Leo XIV ook openhartig over zijn eigen levensweg. Terugkijkend op zijn roeping ziet hij vooral Gods voortdurende nabijheid. “De Heer heeft mij nooit alleen gelaten. Hij heeft mij altijd begeleid, vaak door mensen naast mij te plaatsen met wie ik de reis kon delen.”
De paus verwees daarbij naar zijn ervaringen als augustijn, priester en missionaris. In die verschillende fasen van zijn leven vond hij volgens eigen zeggen een licht dat hem bleef leiden.
In zijn homilie stond Leo XIV uitgebreid stil bij Sint-Franciscus van Assisi. Acht eeuwen na diens dood blijft de heilige volgens hem mensen aanspreken omdat hij de moed had een andere weg te kiezen dan de samenleving van zijn tijd van hem verwachtte. Hoewel Assisi in de dertiende eeuw ook een christelijke stad was, werd zijn keuze om zijn bezit achter zich te laten en Christus radicaal te volgen als iets revolutionairs ervaren.
Ook verwees de paus naar het bekende gebed ‘Heer, maak mij een instrument van Uw vrede’. Dat gebed wordt vaak aan Sint-Franciscus toegeschreven, maar de paus merkte op dat het in werkelijkheid pas in de twintigste eeuw ontstond. Toch drukt het volgens hem treffend uit wat de spiritualiteit van Franciscus kenmerkt.
Na afloop van de eucharistieviering bracht Leo XIV nog een bezoek aan de Portiuncula, de kapel die zich binnen de basiliek bevindt. Deze kapel wordt beschouwd als het hart van de Franciscaanse beweging. Hier vestigde Franciscus zich met zijn eerste volgelingen en hier ontstond de orde die zich later over de hele wereld zou verspreiden.
De Portiuncula is ook verbonden met de zogenoemde Portiuncula-aflaat. Volgens de Franciscaanse traditie ontving Franciscus hier in 1216 een bijzondere genade, waarna paus Honorius III een aflaat verleende aan gelovigen die onder de gebruikelijke voorwaarden de kapel bezochten. Elk jaar trekken daarom begin augustus duizenden pelgrims naar Assisi.
