In zijn boodschap voor de Veertigdagentijd roept paus Leo XIV op om te luisteren, onze woorden goed te wegen, en samen op weg te gaan.
De Veertigdagentijd is de periode waarin de Kerk ons uitnodigt om het mysterie van God weer in het centrum van ons leven te plaatsen, zodat ons geloof nieuw elan krijgt en ons hart zich niet verliest in de zorgen en afleidingen van elke dag.
Elke weg van bekering begint wanneer we ons laten bereiken door het Woord en het met gehoorzaamheid van geest ontvangen. Dit jaar wil ik daarom in de eerste plaats de aandacht vestigen op het belang van ruimte geven aan het Woord door te luisteren. Want de bereidheid om te luisteren is het eerste teken van de wens om in relatie te treden met de ander.
God zelf, die zich aan Mozes openbaarde vanuit de brandende braamstruik, toont dat luisteren een kenmerk is van Zijn wezen: “Ik heb de ellende van mijn volk in Egypte gezien, de jammerklachten om zijn onderdrukkers gehoord” (Ex. 3,7).
Het is een betrokken God, die ook ons vandaag bereikt met de gedachten die Zijn hart doen beven. Daarom leert het luisteren naar het Woord in de liturgie ons om de werkelijkheid op een meer waarachtige manier te beluisteren. Tussen de vele stemmen die door ons persoonlijke en sociale leven trekken, stelt de Heilige Schrift ons in staat om diegene te herkennen die opstijgt uit het lijden en onrecht, zodat ze niet onbeantwoord blijft.
‘Laten we om de genade vragen van een Veertigdagentijd die ons oor gevoeliger maakt voor God’
Als de Veertigdagentijd een tijd van luisteren is, dan is vasten een concrete praktijk die ons voorbereidt om het Woord van God te ontvangen. Het zich onthouden van voedsel is immers een oeroude en onmisbare ascetische oefening op de weg van bekering.
Maar opdat vasten zijn evangelische waarheid behoudt en niet de verleiding heeft het hart trots te maken, moet het altijd in geloof en nederigheid worden geleefd. Het vereist dat we geworteld blijven in gemeenschap met de Heer. Als zichtbaar teken van onze innerlijke inzet om ons af te keren van zonden en kwaad, moet vasten ook andere vormen van onthouding omvatten die ons helpen een soberder levensstijl aan te nemen.
Daarom wil ik jullie uitnodigen tot een heel concrete vorm van onthouding, die vaak weinig wordt gewaardeerd, namelijk het onthouden van woorden die onze naaste raken en verwonden. Laten we in plaats daarvan proberen onze woorden te wegen en vriendelijkheid te cultiveren: in het gezin, tussen vrienden, op werkplekken, op sociale media, in politieke debatten, in de media. Dan zullen veel woorden van haat plaatsmaken voor woorden van hoop en vrede.
Tot slot benadrukt de Veertigdagentijd de gemeenschappelijke dimensie van het luisteren naar het Woord en de praktijk van vasten. Daarom worden onze parochies, gezinnen, kerkelijke en religieuze gemeenschappen geroepen om samen een weg van bekering te gaan in de Veertigdagentijd.
In dit perspectief gaat bekering, naast het bewustzijn van het individu, ook over de manier van relaties, de kwaliteit van het gesprek, de bereidheid om door de werkelijkheid te worden bevraagd en om te herkennen wat werkelijk het verlangen stuurt, zowel in onze kerkelijke gemeenschappen als in de mensheid die dorst naar gerechtigheid en verzoening.
Laten we om de genade vragen van een Veertigdagentijd die ons oor gevoeliger maakt voor God en de minsten Laten we om de kracht vragen om minder woorden te gebruiken die verwonden en meer ruimte te laten voor de stem van de ander. En laten we ons inzetten zodat onze gemeenschappen plaatsen worden waar de roep van wie lijdt wordt verwelkomd en het luisteren wegen van bevrijding genereert, waardoor we sneller en bereidwilliger bijdragen aan de opbouw van de beschaving van de liefde. (Vertaling: Susanne Kurstjens)
