In Matteüs 9 staat voor mij een sleutelzin uit het Evangelie: “Bij het zien van die menigte mensen werd Hij door medelijden bewogen, omdat ze afgetobd neerlagen als schapen zonder herder”.
Direct daarvoor staan enkele kernachtige zinnen: Jezus gaat op weg naar steden en dorpen; Hij geeft onderricht in de synagogen; Hij verkondigt een Blijde Boodschap over het Koninkrijk Gods; Hij geneest alle ziekten en kwalen.
Alles wat Jezus doet en zegt is een teken van zijn liefde, “een leerstuk van de barmhartigheid”, zegt paus Franciscus. Jezus is door medelijden bewogen. In Lourdes verschijnt in 1858 Maria aan Bernadette Soubirous, achttienmaal achtereen. Bernadette wordt eerst niet geloofd, maar tegengewerkt en grof aangepakt door de wereldlijke en kerkelijke autoriteiten.
 | Lees ookGod heeft een groot hart |
De negentiende eeuw is de eeuw van de wetenschap, een eeuw die niets heeft met verschijningen en wonderen. Dat kind zal die verschijningen wel gedroomd of verzonnen hebben! Maar Bernadette, een sterke en nuchtere jonge vrouw, weet het zeker. Zij heeft een witte Dame gezien: “Zij keek mij aan, ze keek niet naar boven, ze glimlachte.”
Dan maakt Maria zich aan Bernadette bekend en beginnen de eerste wonderlijke genezingen. De Kerk erkent de verschijningen. In 1866 treedt Bernadette in bij de Zusters van Barmhartigheid. Zelf ernstig ziek blijft ze werken als verpleegster. Zij schrijft indrukwekkende brieven.
In 1879 sterft zij, 35 jaar oud. “Heb moed en vertrouwen. De hemel lijdt intens, in de hemel zullen wij met Jezus eeuwige vreugde beleven. Hier op aarde zijn wij ballingen.” In 1933 wordt Bernadette heiligverklaard.
Zelfs bij de grootste verschrikkingen, zegt Auschwitzoverlevende Elie Wiesel, is er altijd een zwak ingrijpen van God
Al tijdens Bernadettes leven wordt Lourdes een plaats van barmhartigheid. Anders dan het bekende Mariabeeld laat zien, verscheen Maria aan Bernadette met gespreide armen. Waarom komen mensen naar Lourdes? Waarom worden de meeste mensen niet van hun lichamelijke ziekten genezen?
Als mensen zoekende zijn, vertwijfeld of doodongelukkig, als er niets meer voor hen te doen valt, dan kan Maria een laatste schuilplaats worden. Lourdes is een plaats van barmhartigheid. Jezus is door medelijden bewogen. Hij kan in de machteloosheid van de liefde maar weinig doen. Hij bezit alleen de macht van het mededogen.
Zelfs bij de grootste verschrikkingen, zegt Auschwitzoverlevende Elie Wiesel, is er altijd een zwak ingrijpen van God. Mensen in Lourdes zijn niet zo naïef dat zij verwachten dat hun gebed zomaar verhoord wordt.
In de taal van de barmhartigheid zegt emeritus-bisschop Philippe Bär dat in Lourdes “de Heer als het ware even de hand op je legt, en Maria je even aankijkt”. Al dat lijden in Lourdes roept de liefde op. Meer kan de liefde niet “doen”.
Toen ik mijn doodzieke vader met zijn uitgeteerde, afgematte lichaam, in zijn laatste dagen in een rolstoel door het ziekenhuis reed, kon ik niets anders doen dan door medelijden bewogen te zijn.
