Katholieke betogers hebben bij de demonstraties tegen de Boliviaanse oud-president Morales een aanzienlijke rol gespeeld. Mede door middel van landelijke gebedsketens kon het vreedzame karakter van deze protesten worden gewaarborgd.
“Bij de vreedzame protesten in heel Bolivia zag je veel mensen de rozenkrans bidden”, vertelt Marco Lazcano. Hij is woonachtig in La Paz en werkzaam in een parochie nabij de Boliviaanse hoofdstad.
“In WhatsApp-groepen of op sociale media werd opgeroepen om de ‘rozenkrans voor de bevrijding’ te bidden. De wens van mensen om op vreedzame wijze te demonstreren kwam van zowel katholieken, die de meerderheid van de bevolking vormen, als van protestanten. Men bad om een vreedzame oplossing en om een eerlijke verkiezingsuitslag”, aldus Lazcano.
De vreedzame protesten tegen oud-president Morales staan inmiddels bekend als ‘Boliviaanse lente’ of ‘touwtjesrevolutie’. Die tweede term ontstond nadat mensen dunne touwen gebruikten om te demonstreren, waarmee bijvoorbeeld wegen werden afgezet. Het gebruik van de onschadelijke touwtjes groeide uit tot een symbool van de vreedzame manifestaties.
Wanneer ziekenwagens of voedseltransporten wilden passeren, tilde men de touwen om op doorgang te bieden, vertelt Lazcano. De zogeheten pititas werden volgens hem ook geassocieerd met de rozenkrans, “die ook uit een dun touw bestaat”.
Lazcano omschrijft de protesten als “een interessante mobilisatie, volledig vreedzaam en met veel gebed”. Toch is er in Bolivia ook sprake geweest van gewelddadige manifestaties, met tot dusver tientallen doden tot gevolg.
Volgens Lazcano maakten voornamelijk Morales-aanhangers daar deel van uit, hoewel ook melding is gemaakt van enkele gewelddadige protesten van tegenstanders van de oud-president. De onrust leidde onder meer tot prijsstijgingen en voedsel- en brandstoftekorten.
Lazcano: “Er is sprake geweest van een georganiseerde mobilisatie met een niet eerder vertoonde gewelddadig karakter. In La Paz zijn gemeentelijke gebouwen in brand gestoken. Ook veel politiebureaus zijn aangevallen. Bij confrontaties met de oproerpolitie vielen verschillende doden.”
Lazcano vertelt ook dat mensen uit buurlanden meededen aan de protesten. Zijn uitspraken worden bevestigd door de Spaanstalige tak van nieuwszender CNN, die in november melding maakte van een gewonde Argentijn. De man zou volgens de Boliviaanse politie deel uit hebben gemaakt van de Colombiaanse guerrillabeweging FARC.
De wens om op vreedzame wijze te demonstreren, kwam van zowel katholieken als protestanten
In Bolivia brak in oktober onrust uit nadat president Evo Morales zichzelf uitriep tot verkiezingswinnaar. Hoewel dat grondwettelijk verboden was, wilde Morales een vierde ambtstermijn. In 2016 verloor hij nog een referendum over het opheffen van dat verbod, maar het hooggerechtshof van het land bepaalde dat hij toch mee mocht doen aan de verkiezingen.
Morales wordt daarnaast beschuldigd van verkiezingsfraude. Nadat ook het leger en de politie zich tegen hem keerden, legde de oud-president op 10 november zijn functies neer en vluchtte hij naar Mexico. Er zijn inmiddels nieuwe verkiezingen uitgeschreven, waarbij Morales niet meer verkiesbaar is.
In tegenstelling tot wat de oud-president op de dag van zijn plotselinge aftreden verklaarde, benadrukken de Boliviaanse bisschoppen dat er geen sprake is geweest van een coup in Bolivia.
In een verklaring riepen zij de mensen op tot rust en spraken zij de hoop uit dat het Boliviaanse parlement eerlijke en vreedzame verkiezingen zal organiseren.
Binnenkort verschijnt in KN een achtergrondverhaal over de situatie in Bolivia.
