Een traditie van eeuwen­ tegenover de waan van de dag

Lees al vanaf 0,20 p/d

Analyse

De olijftak van de paus: heeft Rubio de band tussen Rome en Washington kunnen redden?

08 mei 2026

Paus Leo XIV en Amerikaans staatssecretaris Marco Rubio wisselen geschenken uit bij hun ontmoeting op 7 mei.
Foto: OSV News - Matteo Pernaselci, Vatican Media

De Amerikaanse staatssecretaris Marco Rubio ontmoette gisteren paus Leo XIV in het Vaticaan. Na weken vol spanning tussen de VS en Rome hadden de twee een hoop te bespreken. Zou de lucht geklaard zijn?

Het was een “vriendschappelijk gesprek”, meldt de Vaticaanse persdienst over de ontmoeting tussen Rubio en de paus op 7 mei – maar ja, dat zegt de persdienst altijd over ontmoetingen tussen pausen en politieke gezanten. Hoe vriendschappelijk het er echt aan toeging, zullen we waarschijnlijk nooit weten, want zulke audiënties vinden standaard achter gesloten deuren plaats.

Iran, Cuba en Afrika

Even gezellig bijbabbelen tussen twee Amerikanen was er in ieder geval niet bij. Rubio en paus Leo hadden een hoop te bespreken: “oorlog, politieke spanningen, moeilijke humanitaire situaties en het belang van werken aan vrede”, somt Vatican News op.

Volgens de persdienst is er ook over een aantal landen specifiek gesproken, waaronder Iran en Libanon, Cuba en enkele Afrikaanse landen.

Olifant in de kamer

De olifant in de kamer – treffende beeldspraak, aangezien de mascotte van Trumps Republikeinse partij een olifant is – was ongetwijfeld de relatie tussen Rome en de VS zelf. Die heeft door de Amerikaanse acties op het wereldtoneel, de Vaticaanse reactie daarop en de reactie van Trump dáár weer op de afgelopen weken flinke klappen gehad.

In het kort: Trump heeft Leo XIV in april fel bekritiseerd nadat de paus zijn afschuw uitsprak over Trumps dreigement om de Iraanse beschaving van de kaart te vegen. Paus Leo reageerde diplomatiek maar standvastig op de scheldtirade van de Amerikaanse president: “Ik blijf me uitspreken voor de vrede”, zei hij.

Enkele dagen voordat Rubio zijn opwachting bij de paus maakte, richtte Trump zijn pijlen opnieuw op Leo. Op 5 mei zei hij in een interview dat “de paus het prima vindt als Iran een kernwapen ontwikkelt”. Daar reageerde paus Leo op door te zeggen dat hij hetzelfde standpunt uitdraagt dat de Kerk altijd al over kernwapens heeft gehad: dat niemand die zou moeten hebben, omdat die vrede alleen maar in de weg staan.

‘Boel sussen’

Voor zijn vertrek hield Rubio vol dat hij niet naar Rome ging om “de boel te sussen”, maar de timing van dit bezoek is net iets te toevallig om dat geloofwaardig te laten klinken.

advertentie

Of hij daarin geslaagd is, valt niet met zekerheid te zeggen. Er moet echter wel meer gebeuren voordat Rome en Washington de deur definitief voor elkaars neus dichtgooien.

Olijftak

Het Vaticaan probeert sowieso diplomatieke banden te onderhouden met andere landen, hoe ingewikkeld die ook mag zijn. En de regering van Trump kan het zich niet veroorloven om de katholieke Amerikanen tegen zich in het harnas te jagen, aangezien de tevredenheid van Trumps kiezers over zijn beleid sinds het begin van de Iranoorlog rap aan het kelderen is.

Tekenend voor de bijeenkomst is misschien niet zozeer wat er gezegd is, maar wat er gegeven is. Paus Leo XIV schonk Rubio een olijfhouten pen – “de olijf is tenslotte de plant van de vrede”, zei hij daarbij. Bijna letterlijk een olijftak overhandigen als teken van verzoening: heel subtiel is het niet, maar als je met een gezant van Trump te maken hebt, is subtiliteit misschien ook niet het belangrijkst.