Ontkerkelijking, migratie en oorlog: de uitdagingen voor christelijk Europa stapelen zich op. Paus Leo XIV drukte Europese kerkleiders donderdag op het hart om moeilijkheden vooral samen het hoofd te bieden.
Op 6 november ontmoette paus Leo XIV leiders van katholieke, protestantse, anglicaanse en orthodoxe Kerken in Europa. Een dag eerder hadden deze kerkleiders een hernieuwde versie van het Charta Oecumenica (‘Oecumenisch Handvest’) ondertekend, waarmee ze hun eensgezindheid benadrukten.
Het Charta Oecumenica werd in april 2001 gepresenteerd. De tekst beschrijft hoe verschillende Europese Kerken willen samenwerken. Na bijna 25 jaar was het hoog tijd voor een geüpdatete versie, aangezien de uitdagingen voor christelijke gemeenschappen in Europa in een kwarteeuw volop veranderd zijn.
Dat benadrukte paus Leo ook in zijn toespraak op 6 november. Het christelijke landschap is in 25 jaar radicaal veranderd, met groei in sommige landen en krimp in de meeste, aldus de paus. Ook oorlog en geweld, de komst van christelijke en niet-christelijke migranten en de snelle verspreiding van nieuwe technologieën vragen om een kordaat antwoord.
Met veel nieuwe stemmen die gehoord moeten worden, “om nog maar te zwijgen van de urgentie om dialoog, eendracht en broederschap te bevorderen te midden van geweld en oorlog”, zei de paus, moeten christenen voortdurend zoeken naar de beste manieren om Jezus’ opdracht te vervullen om “alle volken tot zijn leerlingen te maken en hen te dopen in de naam van de Vader en de Zoon en de Heilige Geest”.
“In al deze situaties”, zei hij, “zijn de genade, barmhartigheid en vrede van de Heer van vitaal belang. Alleen goddelijke hulp zal ons de meest overtuigende manier tonen om Christus te verkondigen in deze veranderende contexten.”
In het oecumenische handvest staat dat Europese Kerken vaker samen willen bidden. Ook willen ze werken aan christelijke eenheid en de godsdienstvrijheid verdedigen. Verder beloven de Europese christelijke leiders om antisemitisme te bestrijden, de dialoog met de moslimgemeenschappen te bevorderen en religieus extremisme te bestrijden.
Paus Leo zei tegen de leiders dat het handvest “een getuigenis is van de bereidheid van de Kerken in Europa om de geschiedenis van het continent door de ogen van Christus te bekijken”.
Naast de suggesties en toezeggingen, zei hij, bevat het handvest ook krachtige herinneringen dat christenen elkaar moeten begeleiden bij het zoeken naar Gods wil en open moeten staan “voor de ingevingen en verrassingen van de Heilige Geest”.
