Eindredacteur
Het Vaticaan heeft in hoger beroep geoordeeld dat de Argentijnse priester Carlos Miguel Buela zich schuldig heeft gemaakt aan misbruik toen hij nog leefde. De twee religieuze gemeenschappen die hij oprichtte hebben de opdracht gekregen om hun doen en denken te herevalueren.
De Vaticaanse rechtbank heeft op 30 september in hoger beroep uitspraak gedaan over de verdenkingen rond Buela. Volgens het Vaticaan is met “morele zekerheid” vastgesteld dat de Argentijn tijdens zijn leven verschillende keren seksueel misbruik heeft gepleegd.
Sinds de vroege jaren 2000 zijn ongeveer twintig seminaristen naar buiten getreden met beschuldigingen van seksueel misbruik aan zijn adres. In 2022 werd Buela al schuldig bevonden door de Vaticaanse rechtbank. Hij ging daartegen in hoger beroep, maar overleed in 2023. Nu is de zaak alsnog afgehandeld door het Vaticaan.
Buela is vooral bekend als oprichter van de Familie van het Mensgeworden Woord. Deze religieuze gemeenschap bestaat uit twee takken: het Instituut van het Mensgeworden Woord voor mannen en de Congregatie van de Dienaressen van de Heer en de Maagd van Matará, ook bekend als de Blauwe Zusters, voor vrouwen.
Beide groepen werden in de jaren tachtig opgericht en maakten een razendsnelle groei door. Vooral veel jonge mensen traden toe tot de gemeenschap. Tegenwoordig is deze religieuze familie actief in 45 landen, waaronder ook Nederland, en telt hij zo’n drieduizend leden.
Die stormachtige opmars ging echter ook gepaard met de nodige problemen. Al in de jaren negentig bereikten signalen over machtsmisbruik en misstanden bij de werving en opleiding van nieuwe leden het Vaticaan. Rome probeerde vanaf 1995 op verschillende manieren beter grip op de gemeenschap te krijgen, maar zonder veel resultaat.
Zo moest de religieuze familie in 2001 zijn hoofdkwartier van Argentinië naar Italië verhuizen en werd Buela in 2010 geschorst vanwege de misbruikbeschuldigingen tegen hem. Ook mocht hij geen contact meer hebben met zijn twee bewegingen.
Nadat verschillende door Rome gestuurde toezichthouders hun tanden stukbeten op de dwarse houding van de religieuze familie – in 2019 klaagde kardinaal Santos Abril y Castelló publiekelijk over de “innerlijke weerstand” die hij als toezichthouder ondervond – lanceerde het Vaticaan in 2025 een pakket verregaande maatregelen. De meest opvallende daarvan was dat de Blauwe Zusters drie jaar lang geen nieuwe leden mochten aannemen.
Zuster Clara Echarte en bisschop José Antonio Satué Huerto werden daarnaast aangesteld als pauselijk gedelegeerden. Dit Spaanse tweetal kreeg de taak om de paters van het Mensgeworden Woord en de Blauwe Zusters te helpen om hun gemeenschappen gezond te maken.
Daarbij kregen ze verreikende bevoegdheden. Zo tuigde Satué eerder dit jaar een nieuw bestuur op, waarvan drie van de vijf leden geen lid van de Familie van het Mensgeworden Woord zijn.
Ook de uitspraak in hoger beroep over Buela wordt door Rome aangegrepen om de gemeenschappen nogmaals te wijzen op de noodzaak tot verandering. De Familie moet “zijn charisma herlezen en zijn spiritualiteit zuiveren. Daarbij moet onderscheid worden gemaakt tussen de geschenken die de Heilige Geest biedt voor de opbouw van de Kerk, en de beperkingen en persoonlijke daden van de stichter” van de Familie, meldt het Vaticaan.
