Zuster Clarina (52) maakt onderwijs bereikbaar voor jonge meiden in Zambia. Zo hebben zij meer kans op een goed inkomen en kunnen ze ontsnappen aan een leven in armoede. Met hulp van Stichting MIVA heeft zuster Clarina een nieuwe bus gekregen, waardoor zelfs de slechtste wegen het onderwijs voor de meisjes niet in gevaar brengen.
Meisjes een kans op onderwijs bieden: dat ligt de Zambiaanse zuster Clarina, van de Kleine Zusters van de Heilige Franciscus, na aan het hart. “Mijn passie is ervoor zorgen dat het leven van een persoon beter wordt”, zegt ze.
“Ik heb de ambitie om mensenlevens in positieve zin te veranderen: ik maak het leven beter voor mensen ten opzichte van hoe ik ze vond.” Het grote doel van haar inzet is meisjes helpen om af te studeren als onafhankelijke, zelfstandige mensen.
Zuster Clarina werkt op een school in Livingstone, een stadje aan de grens met Zimbabwe. Op de school, die ook omliggende plaatsen als Makunka, Kabuyu, Songwe en Mukuni bedient, zitten in totaal zo’n duizend leerlingen, in de leeftijd van twee tot dertien jaar.
De enorme school telt 23 groepen met dertig tot vijftig leerlingen per klas, maar de zusters zouden het liefst nog verder uitbreiden: ze onderzoeken momenteel de opties om ook hoger onderwijs aan te kunnen bieden.
Omdat op de school leerlingen uit de wijde omtrek zitten, is vervoer naar school een belangrijk punt van zorg. Met name de meest kwetsbare families in de buitenwijken worden geraakt wanneer hun kinderen geen vervoer naar school hebben. Hun primaire zorg is elke dag voldoende geld verdienen om eten te kunnen kopen – waarbij dagen op een lege maag geen zeldzaamheid zijn.
Ook vrouwen kunnen naar de top groeien. Het is mijn passie om het beste uit deze meisjes te halen.
Kinderen naar school brengen betekent vaak anderhalf uur lopen. Dat zijn uren waarin ouders niet kunnen werken. In de praktijk betekent dat vaak dat kinderen niet naar school gaan, maar moeten helpen om een inkomen te verdienen.
De uitdagingen worden in de toekomst alleen maar groter, verwacht zuster Clarina. “Bij de laatste verkiezingen waren ons verbeteringen beloofd, maar de laatste tijd zijn de kosten voor levensonderhoud enorm gestegen. De prijzen stijgen dagelijks.”
Ook het effect van klimaatverandering wordt gevoeld in zuidelijk Zambia. Er is de laatste jaren veel minder regen gevallen. Normaal gesproken begint de regen in november, maar in het afgelopen jaar was dat pas in januari.
Ook stopte het weer snel met regenen, terwijl de natte periode tot maart hoort te duren. “Daardoor zijn de oogsten erg slecht. Dat merken we aan de prijzen voor voedsel.”
Zuster Clarina kreeg in 2019 een 4X4-minibus waarmee ze sindsdien 25 kinderen toegang biedt tot speciaal onderwijs, 15 kinderen tot fysiotherapie en 20 kinderen tot regulier onderwijs. Haar vorige schoolbus was oud en bracht veel kosten met zich mee voor reparaties, omdat de wagen eigenlijk helemaal versleten was.
Aangezien de meeste dorpen slechte wegen hebben, is een 4X4-minibus zeker geen overbodige luxe. Tijdens het regenseizoen zijn sommige gebieden haast onbegaanbaar, vooral in de vlakten. Met de schoolbus kan Clarina de meisjes ophalen en weer thuisbrengen, zodat hun ouders ondertussen kunnen werken.
Clarina ziet haar werk als een roeping: “Dit leven is ons gegeven om andermans leven te raken. Daarmee raken we nog meer levens, ook die van de broertjes en zusjes. Het is een dankjewel aan God.”
Een leven raken dat vervolgens weer andere levens raakt: het is een thema dat zuster Clarina niet loslaat. Zo stimuleert ze bijvoorbeeld ook afgestudeerden om andere kinderen te sponsoren in hun onderwijs.
“Als ik deze bus niet had, zouden we de school hebben moeten sluiten”, legt zuster Clarina uit. “Zonder vervoer was het simpelweg niet mogelijk om de school te blijven runnen. Er zou dan bijna niemand uit de achterstandswijken kunnen komen. Je kunt dus gerust zeggen dat deze wagen veel levens heeft veranderd.”
Zeven jongeren zijn inmiddels aan het studeren op de universiteit. “Om hen het zo ver te zien schoppen, is voor mij een enorm succes.”
Dat het daarbij om meisjes gaat, maakt het succesgevoel voor zuster Clarina nog groter. “Onze oprichter had een motto: leid een vrouw op en je onderwijst het hele land. Want wanneer vrouwen moeder worden, kunnen zij hun kinderen weer onderwijzen. Daarom vind ik onderwijs voor meisjes zo belangrijk. Ook vrouwen kunnen naar de top groeien. Het is mijn passie om het beste uit deze meisjes te halen.”
ProfielTina is ‘een ster’ en wil anderen helpen zoals zij geholpen is
De dertien jaar oude Tina zit in de zesde klas – het Zambiaanse equivalent van groep 8. Haar favoriete vak is Engels en verhalen lezen vindt ze erg leuk. “Tina is een ster”, zegt zuster Clarina. “Ze zal vreugde brengen en het leven van haar hele familie veranderen.” Tina wil later verpleegkundige worden; ze wil anderen helpen zoals ze zelf geholpen is na een voorval dat ze jaren geleden meemaakte. “Toen ik zes jaar was, ben ik tijdens het spelen uit een boom gevallen en heb ik mijn arm gebroken. De zusters hebben me geholpen om naar het ziekenhuis in Lusaka te kunnen – dat is een hele dag rijden. In het ziekenhuis ben ik zo goed geholpen door alle verpleegkundigen. Dat wil ik later ook doen: verpleegkundige zijn in een groot ziekenhuis.” Dankzij de bus van zuster Clarina kan Tina naar school. De vorige school van Tina was zeven kilometer verderop. Ze vertrok ’s ochtends om 6 uur en kwam dan net op tijd om half 8 aan, vlak voordat de les begon. Als de bus er niet was, zou Tina waarschijnlijk niet naar school gaan. Ze zou dan simpelweg niet komen, en haar ouders moeten helpen met het verkopen van schoenen. De ouders van Tina sprokkelen geld bij elkaar door tweedehands schoenen op te poetsen en die te verkopen op de markt. Een paar schoenen levert tussen de 50 en 150 Zambiaanse kwacha op – tussen de 1,75 en 5,25 euro. Op een uitzonderlijk goede dag wordt twintig paar verkocht, maar er zijn ook dagen waarop niet één paar schoenen verkocht wordt. Het gezin, dat omgerekend 10 euro per dag aan eten besteedt, heeft dan geen geld heeft om eten te kopen. Na een dag school doet Tina thuis haar huiswerk met haar zus Anita. Daarna gaan ze boodschappen doen als er geld is en helpt ze met koken. Of ze gaat met haar ouders mee naar de markt om schoenen te verkopen. Tina’s zussen zijn erg trots op haar. Ze motiveren haar om haar school af te maken, zodat ze later verpleegkundige kan worden. Dankzij de donateurs van Stichting MIVA kan Tina naar school om haar droom waar te maken. Zo wordt ook het leven van haar familie beter, want hulp voor Tina betekent een betere situatie voor haar hele familie. Met hulp van donateurs kan Stichting MIVA meer doen voor kinderen zoals Tina. |
Dit artikel kwam tot stand in samenwerking met Stichting MIVA.
