Een stevige bezinning op het katholiek onderwijs was het uitgangspunt voor het congres Give Hope (‘Geef Hoop’). Afvaardigingen uit 66 landen, waaronder Nederland, bogen zich onder meer over de vraag waar katholiek onderwijs om draait.
Het congres werd gekleurd door het Document over de Menselijke Broederschap dat paus Franciscus in 2019 tekende met Ahmed Al-Tayeb, groot-imam van de in soennitisch-islamitische kring invloedrijke Al-Azhar-universiteit.
Het congres kende een bijzondere interreligieuze rand. Vanuit Nederland sprak Ber Leurink, belijdend katholiek en rector van de joodse middelbare school Maimonides in Amsterdam. Ook was er een islamitische directeur van een grote katholieke middelbare school in Niger.
Tijdens het congres bleek dat in Marokko zelfs een katholieke school staat met alleen maar moslimleerlingen en met op één katholieke leraar na een volledig islamitisch docententeam. Zij kiezen ervoor om katholiek te blijven: het onderwijsconcept van Don Bosco brengt hen tot op de dag van vandaag heel veel, liet de afvaardiging weten.
Leurink sprak over zijn visie op identiteitsvorming van leerlingen, gebaseerd op Product Based Learning: leerlingen maken een product (presentatie, paper, kwartetspel, reflectie, glossy) en werken zo aan de gestelde doelen.
De leerling verzamelt zijn of haar producten, zelfs over de schooljaren heen, en verdiept het leerproces door opgedane kennis en vaardigheden te spiegelen aan een competentiekader. Dit competentiekader maakt de school.
Leurink zei voor dit kader drie pijlers te hanteren “die iemands joodse identiteit kenmerken: vragen stellen; kennis van het jodendom en zijn geschiedenis en tot slot de persoonlijke invalshoek: joods zijn is een bestemming”. Volgens de schooldirecteur is deze visie “snel om te werken naar een competentiekader voor het katholiek onderwijs”.
In het katholiek onderwijs draait het volgens Leurink om drie principes. Zoals in elke vorm van onderwijs staat de mens centraal. Daarnaast proberen alle betrokkenen de hoogste kwaliteit te verwezenlijken. En tot slot gaat het om het bijbrengen van een houding die wordt gekenmerkt door dienstbaarheid aan de samenleving.
Het Nederlands onderwijs “is kwalitatief goed georganiseerd maar in het licht van deze uitgangspunten is er nog steeds werk aan de winkel. Onderwijs is niet zozeer het vullen van een emmer met kennis, als wel het aanwakkeren van het vuur dat in de jeugd smeult. Als corona ons iets heeft geleerd is het dat scholen plaatsen zijn van ontmoeting: kennis en waarden zijn per definitie relationeel”.
Een interessante bijdrage kwam van de aartsbisschop van het Marokkaanse Rabat. Kardinaal Cristobal Lopez weet wat het is om als katholieken een minderheid te zijn: slechts acht op de duizend inwoners van Marokko is katholiek.
Hij stelde dat de missie van de Kerk niets anders is dan die van Jezus Christus, die naar de wereld werd gezonden om het koninkrijk van God te verkondigen, in te wijden en in beweging te zetten. In dienst van deze missie stichtte Jezus de Kerk. Prikkelend poneerde hij: de Kerk heeft geen eigen missie, maar de missie van Jezus heeft wel een Kerk.
Die visie is toepasbaar op het onderwijs, zei hij. Gods koninkrijk is immers geen grondgebied politieke structuur, maar een persoonlijke en maatschappelijke levenswijze: God regeert in een persoon, in een gezin, in een gemeenschap, in een school, wanneer daar vrede en gerechtigheid, vrijheid en leven, waarheid en liefde heersen.
“De Kerk vervult dus haar zending wanneer zij bijdraagt tot de schepping van een mensheid en een wereld waarin deze waarden heersen, waarin God heerst. Of de Kerk groter of kleiner is, met meer of minder aanhangers, maakt geen deel uit van de doelstellingen die ons worden voorgehouden.”
Het congres werd georganiseerd door het OIEC, de wereldwijde koepel van het katholiek onderwijs. Dat bestond in 2022 70 jaar, wat met het congres werd gevierd.
Het OIEC heeft een Nederlandse rand: de eerste voorzitter was de Nederlander mgr. Frans op de Coul. Titus Frankenmölle, diaken, rector van een scholengemeenschap en voorzitter van de Nederlandse Katholieke Schoolraad, mocht daarom een feesttaart aansnijden.
Naast Frankenmölle en Leurink bestond de Nederlandse afvaardiging uit bestuursleden van Verus, de vereniging voor katholiek en christelijk onderwijs in Nederland, en Ons Middelbaar Onderwijs. Onder die laatste organisatie vallen ongeveer zeventig katholieke middelbare scholen in de provincie Noord-Brabant.
