fbpx
<

Geef om katholieke journalistiek

doneer
Achtergrond

Wordt euthanasie legaal in Italië? Actiegroep heeft half miljoen handtekeningen voor referendum al binnen

Francesco Paloni 19 augustus 2021
image
Een vrijwilliger van de Italiaanse euthanasiebeweging kijkt toe, terwijl een man tekent voor het referendum. Foto: associazionelucacoscioni.it

Een belangrijke overwinning voor de Italiaanse euthanasiebeweging: meer dan een half miljoen Italianen tekenden de afgelopen weken om een referendum af te dwingen over de legalisering van euthanasie. Het Vaticaan reageert fel: “Euthanasie vergiftigt de cultuur”. 

Midden in de Italiaanse zomer en daags na de belangrijkste nationale feestdag Ferragosto (Maria Hemelvaart), liet de Italiaanse euthanasiebeweging weten de 500.000 benodigde handtekeningen op te hebben gehaald voor het referendum.

De hoge temperaturen van de afgelopen weken vormden voor de twee voornaamste initiatiefnemers, Associazione Luca Coscioni en het promotiecomité voor het referendum, geen obstakel om juist in de zomerperiode een extra inspanning te leveren. Sinds medio juni zijn maar liefst 12.748 vrijwilligers, 2769 toezichthouders en ruim 1500 advocaten in de weer voor de campagne.

https://www.kn.nl/abonnementen/

Burgerlijke ongehoorzaamheid

De ambitie om hun doel te behalen is groot en dat is goed zichtbaar in de professioneel opgezette campagne. Die wordt gesteund door prominente Italianen – onder wie de bekende rockzanger Vasco Rossi – en internationale organisaties en partijen zoals de Europese politieke beweging Volt.

De initiatiefnemers gaan zelfs voor de 750.000 handtekeningen, die ze voor 30 september willen binnenhalen om mogelijke fouten, zoals ongeldige handtekeningen, uit te sluiten. Zij zijn zelfs bereid om het middel van burgerlijke ongehoorzaamheid in te zetten om het “fundamentele recht van zelfbeschikking van zieken” te verdedigen.

Proces

Die tactiek gebruikte de euthanasiebeweging al eerder, toen twee activisten van Associazione Luca Coscioni in 2017 een man die aan MS leed naar Zwitserland brachten, waar hij onder begeleiding van een arts uit het leven stapte.

De twee, Mina Welby en Marco Cappato, gaven zich vervolgens aan bij de Italiaanse autoriteiten, wat leidde tot een proces, waarbij ze werden vrijgesproken. Welby en Cappato wisten zo op strategische wijze de kwestie op de politieke agenda te zetten.

image
Activisten Mina Welby (links) en Marco Cappato (rechts) Foto: eutanasialegale.it

Katholieke politici

De Italiaanse euthanasiebeweging ruikt nu haar kans om euthanasie eens en voor altijd wettelijk te regelen, naar het voorbeeld van landen als Nederland, België, Luxemburg en Spanje. Het referendum heeft als doel om het Italiaanse strafrecht dusdanig aan te passen, dat het veroorzaken van de dood van meerderjarige, wilsbekwame Italianen niet meer strafbaar wordt.

De legalisering van euthanasie is een controversieel thema binnen het verdeelde Italiaanse politieke landschap. Toch kwam begin juli een wetsvoorstel tot stand die door het parlement behandeld moet worden, dankzij steun van partijen als de democratisch partij PD die verschillende katholieke partijleden in haar gelederen heeft, de Vijfsterrenbeweging, en Italia Viva, opgericht door de katholieke oud-premier Matteo Renzi.

Katholieke lobby

Zoals verwacht spraken de rechtse partijen Lega Nord, Fratelli d’Italia en Forza Italia zich uit tegen het voorstel. Wel heerst er binnen de Lega Nord van Matteo Salvini verdeeldheid over het onderwerp.

Dat euthanasie nog niet wettelijk is geregeld in Italië komt volgens de initiatiefnemers van het referendum door de invloed van het Vaticaan en de lobby van katholieke actiegroepen. Of het Vaticaan echt nog altijd zo veel te vertellen heeft in de Italiaanse politiek, is echter maar de vraag.

Reactie Vaticaan

Aartsbisschop Vincenzo Paglia reageerde in een interview met Vatican News fel op het het binnenhalen van de handtekeningen. De voorzitter van de Pauselijke Academie voor het Leven noemt het idee dat mensen beter kunnen sterven als ze niet gezond meer zijn “een gevaarlijke insinuatie die de cultuur vergiftigt”.

In Italië is euthanasie bij wet verboden. Wel voerde het land in 2017 een wet in over het zogenaamde ‘biologische testament’, waarmee Italianen hun beslissing vast kunnen leggen met betrekking tot medische behandelingen rond het levenseinde. Volgens tegenstanders van euthanasie zou de wet de deur openen voor de invoering van euthanasie.

Ongrondwettelijk handelen

Die vrees werd als snel werkelijkheid: in 2019 oordeelde het Italiaanse Constitutioneel Hof dat hulp bij zelfdoding voortaan onder bepaalde omstandigheden was toegestaan. Het Hof adviseerde toen dat het parlement aan zet was om de praktijk in een wet te gieten, waar gezondheidsminister Roberto Speranza vrijdag op opmerkelijke wijze – en buiten het Italiaanse parlement om – gevolg aan gaf, door druk uit te oefenen op publieke zorginstellingen om hulp bij zelfdoding uit te voeren.

Critici, waaronder de Italiaanse katholieke organisatie Family Day, zijn woedend en spreken over “ernstig ongrondwettelijk handelen”, en dat juist in een periode waarin Italianen genieten van een welverdiende vakantie.

https://www.kn.nl/donaties/