Het moet niet eenvoudig zijn om in het tijdperk Franciscus voor de Vaticaanse persdienst te werken. Stuur je enkele uren voor het Urbi et Orbi de tekst van de paus naar betrokken journalisten, voegt Franciscus er ter plekke spontaan nog een alinea aan toe; stel je weken van tevoren een programma van een naderende pausreis op, gooit Franciscus er een verrassingsbezoek tegenaan; en wil je met veel bombarie een langverwachte ontmoeting met een Russische patriarch aankondigen, heeft de paus dat weken geleden al doodleuk zelf gedaan.

Pausreis Kazachstan

Het Vaticaan kondigde vorige week namelijk een pausreis naar Kazachstan aan. Hè, dacht ik, hadden we daar recent al niet iets over op onze site? Ja inderdaad, omdat paus Franciscus het half juli zelf al liet vallen in een interview met een Amerikaans televisienetwerk.

In Kazachstan woont Franciscus op 14 en 15 september een interreligieuze bijeenkomst bij, het Congres van Wereld- en Traditionele Religies. Bijna in de achtertuin van Moskou, dus hij gaat er vanuit dat patriarch Kirill er ook zal zijn en dat de twee daar live met elkaar verder kunnen praten over de oorlog in Oekraïne.

In maart hadden de twee een videogesprek en sindsdien wordt er gesproken over een ontmoeting tussen de paus en de patriarch. Op 15 juni zou er een ontmoeting in Jeruzalem zijn, maar die ging om diplomatieke redenen niet door.

Oekraïne

Het is gevoeglijk bekend dat Franciscus en Kirill tegengestelde opvattingen hebben over de Russische invasie van Oekraïne. Desondanks blijft Franciscus zijn uiterste best doen een goede relatie met Kirill te onderhouden. In bovengenoemd interview opperde hij voorzichtig dat diens standpunt “op de een of andere manier bepaald wordt door zijn vaderland”.

Of de patriarch van Moskou in september ook de reis naar Kazachstan maakt, is echter nog uiterst onzeker. De mogelijke ontmoeting ligt internationaal onder een vergrootglas en niet voor niets: het Rusland van Poetin staat meer en meer lijnrecht tegenover het Westen.

Een ontmoeting tussen het hoofd van de grootste Kerk ter wereld en de patriarch die aan Poetins leiband loopt, zou een spectaculair voorbeeld zijn van de ‘zachte macht’ van het Vaticaan, en wellicht een aanzet tot een doorbraak zoals paus Johannes Paulus II die ooit in communistisch Oost-Europa wist te bereiken.

Verhoopte ommekeer

Onwillekeurig moest ik denken aan het tv-programma Het Familiediner, waarin presentator Bert van Leeuwen probeert te bemiddelen in familieruzies. Hij doet dat door namens de ene strijdende partij de andere uit te nodigen om in de ‘sorry’-limousine te stappen en de zaken uit te komen praten tijdens een diner. De grote vraag in elke aflevering is dan ook: stapt er bij het diner iemand uit de limousine of niet?

Misschien kan Van Leeuwen alvast een visum voor Rusland aanvragen om de patriarch per limousine naar Kazachstan te brengen. Dat zou niet alleen mooie televisie opleveren, maar wellicht ook de breed verhoopte ommekeer in de oorlog.

Reageren? Mail naar opinie@kn.nl.