<

Geef om katholieke journalistiek

doneer
Interview

Samen op de wenteltrap van de rouw na het verlies van een kind

Joke Heikens 3 juni 2024
image
Joël en Sanne Bikker verloren twee van hun vijf kinderen. In het boek ‘Vier handen op een lege buik’ vertellen zij samen met anderen hun verhaal. Foto: eigen foto

Het is je ergste nachtmerrie als ouder: je kind verliezen. Twaalf stellen die dit meemaakten, delen hun verhaal in het boek Vier handen op een lege buik. Zo ook Joël en Sanne Bikker, van wie twee van hun vijf kinderen in de hemel zijn.

“Onze zoon Seffan werd veel te vroeg geboren”, vertelt Sanne Bikker (31). “Dat ging zo plotseling. We werden zomaar vader en moeder zonder kind. Heel bizar. Seffan leefde nog twee uur na de bevalling. In die tijd mochten we hem heel dicht bij ons houden.”

Verdiept geloof

Het stel kreeg daarna een gezonde zoon, Juda genaamd, en werd vervolgens zwanger van een meisje, dat een open ruggetje en andere complicaties bleek te hebben. Jedidja overleed voor haar geboorte, na 35 weken. “Dat was minder onverwacht dan Seffan, maar niet minder moeilijk. Waarom moesten we dit nog een keer meemaken? Mensen uit de kerk hielpen ons er doorheen, samen met ons geloof.

We zijn beiden gelovig opgevoed en lid van de hervormde kerk, maar ons geloof is flink verdiept sinds we dit meemaakten. Voorheen leefden we met God, maar nu kunnen we niet meer leven zonder God. Een vriend van ons zei nadat ook hij een kindje verloor: ‘Het eerste wat ze zien als ze hun ogen openen, is Jezus’. Dat is prachtig”, vervolgt Sanne.

Vriendenboekjes

Haar man Joël (32) zegt: “Zo zie ik het voor me: dat ze aan het spelen zijn in de hemel. We moesten onze kinderen en eigenlijk alles overgeven aan de Vader. Ze mochten bij ons groeien en geboren worden; dat is bijzonder en heel mooi. Met onze kinderen Juda (5), Micha (3) en Elin (1) praten we regelmatig over de hemel, hoe het daar zal zijn.

“Voorheen leefden we met God, maar nu kunnen we niet meer leven zonder God. ”
- Sanne Bikker

Ze denken dat er speelgoed is en dat het van hout is, want Jezus was timmerman. Dat is een mooie gedachte. Onze oudste zit in groep twee op de basisschool en komt met vriendenboekjes thuis, waarin ook weleens de vraag over broertjes en zusjes staat. Als we hem vragen wat we daar neer moeten zetten, dan moeten Seffan en Jedidja erbij. Dat vind ik heel mooi.”

‘Gods vaderhart ervaren’

Sanne: “Dat roept vaak vragen op. Als ik zeg dat ik vijf kinderen heb, dan vinden mensen dat heel druk. Dan zeg ik dat er twee in de hemel zijn, wat een mooie opening geeft voor een geloofsgesprek. Het is een onderdeel van ons leven.”

“We hebben Gods vaderhart echt ervaren in die tijd”, vertelt Joël. “Alle beloftes die in de Bijbel staan, zijn echt waar. In onze kerk zingen we vooral psalmen, waaronder psalm 42: ‘’k Zal zijn lof zelfs in de nacht zingen, daar ik Hem verwacht’. Dat leer je door de Heilige Geest.”

Eitjes laten invriezen

Voor Sanne en Joël was het altijd duidelijk dat ze kinderen wilden. “We komen beiden uit een gezin met meerdere kinderen, misschien dat we daardoor er ook meer open voor stonden”, legt Sanne uit.

“Toen bleek dat ik de genmutatie BRCA1 had, dat de kans op borst- of eierstokkanker vergroot, kwam er een klok boven mijn hoofd te hangen. Er werd geadviseerd om mijn eierstokken te laten verwijderen rond mijn 35ste. Helaas heb ik inmiddels borstkanker, wat het nog lastiger maakt. Ik heb wel eitjes in laten vriezen, zodat we de keuze hebben om eventueel nog een kindje te krijgen. Daarbij willen we wachten op wat Gods wens hierin is voor ons.”

‘Biddend ingestapt’

Met het invriezen van Sannes eitjes blijft er een optie over om eventueel nog een kindje te krijgen. “Voor ons start het leven pas als een eitje bevrucht is met een zaadcel, dat is nu niet het geval”, aldus Joël.  “We weten niet hoe we hier doorheen komen, wat de gevolgen zijn van alle behandelingen en hoe we er dan instaan.

https://www.kn.nl/nieuwsbrief/

Het kan ook zijn dat we helemaal geen gebruik maken van de ingevroren eitjes, maar dat weten we nog niet. We zijn hier biddend ingestapt en het is wel goed gelukt, dus dat geeft ook wel weer een bevestiging. Daar hoeven we nu geen beslissing over te nemen, dat kan over een jaar of twee nog wel. Dat geeft nu rust.”

Hulp bij rouwen

“Het heeft ons heel erg geholpen om veel te praten in moeilijke tijden”, legt Sanne uit. “Met elkaar natuurlijk, maar ook met onze dominee en de ouderling. Dat is een vriend van ons geworden. Ook al is hij nu geen ouderling meer, toch komt hij nog regelmatig over de vloer.

Daarnaast helpt het om foto’s te maken en dingen op te schrijven. Desnoods leg je het weg en kijk je er nooit meer naar, maar het kan je wel helpen om terug te komen bij je gevoel. De dagen gaan op een gegeven moment op elkaar lijken, dan is het ook goed om dingen op te schrijven. Praten is belangrijk, maar je hoeft niet op dezelfde manier te rouwen.

Als een wenteltrap

Mannen en vrouwen zijn verschillend, ook in het rouwen, maar we zijn ook allebei de ouders van hetzelfde kind. Daarom is het belangrijk om elkaar de ruimte te geven en elkaar daarin niet te verliezen. Wij merkten dat als de een het heel moeilijk heeft, de ander sterker is. Zo sleep je elkaar er doorheen. Het loopt niet helemaal gelijk. Het beeld van een wenteltrap vind ik daarbij mooi: je komt elkaar wel tegen, maar niet altijd op dezelfde hoogte en dus met een ander perspectief.”

https://www.kn.nl/gezin/

Joël en Sanne kregen veel reacties vanuit hun gemeente en ook daarbuiten op hun verlies. Ze vinden het heel mooi als mensen meeleven, al pakt dat soms verkeerd uit. Joël: “Je hoeft niet altijd een heel verhaal af te steken; als je niet weet wat je moet zeggen, zeg dat dan. Ga ook niet een soort pastoraal werker spelen, zeker als dat niet oprecht is. Je voelt dat mensen denken: ‘Ik moet nu even iets bemoedigends zeggen’.

Pijnlijke opmerkingen

Mensen prikken erdoorheen als je iets zegt omdat je het gevoel hebt dat je wat moet zeggen. Een schouderklopje is dan beter. Wees vooral oprecht, dan kunnen mensen veel van je hebben. Als je niets te zeggen hebt, zeg dan ‘Sterkte’ of ‘Ik bid voor je’. En kijk een beetje waar je bent op dat moment. Ga niet midden in de supermarkt een gesprek aan, dan is een schouderklopje veel fijner.”

“We konden ook onze boosheid bij God brengen, ook al begrijp ik niet waarom dit allemaal moest gebeuren. Maar Hij begrijpt het wel en dat geeft mij rust.”
- Sanne Bikker

Sanne: “Kom ook niet met dooddoeners als ‘Gelukkig ben je nog jong’, ‘Je hebt al een kind’ of ‘Misschien is het maar beter zo’. Dat zijn pijnlijke opmerkingen. Tegelijk wil je je wel gezien weten. Gelukkig zitten wij in een echte kaartjesgemeenschap; we zijn echt bedolven, en nu weer. Daarnaast zijn er altijd mensen die voor je bidden zonder dat ze dat zeggen. Daar heb je veel aan. Dat is heel fijn.”

‘Niet makkelijker, wel draaglijk’

“Onze ouderling en pastoraal werker, die later onze voorganger werd maar nu vertrokken is, hebben ons zoveel pareltjes uit de Bijbel meegeven”, vertelt Joël. “We wisten ook dat als zij kwamen, we erover gingen praten. Dat was ook heel fijn. Met familie en vrienden wist je dat nooit zeker en dat hoeft ook niet. Het was fijn om de ouderling en voorganger te hebben en te weten dat je je hart kon luchten. Dat waren altijd hele rijke gesprekken.

We konden ook onze boosheid bij God brengen, ook al begrijp ik niet waarom dit allemaal moest gebeuren. Maar Hij begrijpt het wel en dat geeft mij rust. Als we kijken naar wat Jezus voor ons heeft moeten doorstaan, wat is ons lijden dan? We hebben God zo lief gekregen, dat we ernaar uitzien om Hem te zien. Wij willen in het leven staan met Filippenzen 1,21: ‘Want het leven is mij Christus en het sterven is mij winst’. Dat maakt het niet makkelijker, maar wel draaglijk.”

Na het boek Pappa’s rouwen ook van dominee Bjorn Visser (zie KN 28 van 2022), verschijnt op 30 mei een soort vervolg: Vier handen op een lege buik. Visser: “Na de verschijning van mijn eerste boek kreeg ik heel veel reacties van ouders en zorgprofessionals die erg blij waren met mijn aandacht voor de vaders. Vragen als ‘rouw ik wel goed?’ en ‘moet ik niet voelen wat de ander voelt?’ kwamen steeds in alle reacties terug. Om die vragen te beantwoorden kun je een theorieboek schrijven, maar ik heb gekozen voor verhalen uit de praktijk. Twaalf verhalen van ouders – die niet altijd meer samen zijn – over wat zij meemaakten en hoe zij daarmee omgingen.”
Bjorn Visser, Vier handen op een lege buik. Ouders over het verlies van hun kind(eren) en de impact op hun relatie

Uitgeverij: Stichting Rouwkost

Pagina’s: 264 | € 24,95

ISBN: 9789083422701

> BOEK BESTELLEN

Een traditie van eeuwen tegenover de waan van de dag

In een wereld waarin alles voortdurend verandert en onder druk staat, is katholieke kwaliteitsjournalistiek een uniek en kostbaar goed. Op KN.nl heeft u altijd toegang tot het laatste nieuws uit kerk en samenleving, en vindt u uitgebreide reportages en verhelderende analyses van onze gespecialiseerde redacteuren.

Voor maar € 1,40 per week leest u altijd als eerste al het moois dat KN.nl te bieden heeft, heeft u online onbeperkt toegang tot al onze artikelen én steunt u het voortbestaan van de laatste katholieke krant van Nederland.

Dus geef om katholieke kwaliteitsjournalistiek en word lid van KN Online.