Parochies lijken rijk vanwege de gebouwen die ze bezitten. Het tegendeel is meestal waar, al hebben velen, ook gemeenten, dat niet altijd door. Parochiepenningmeester Alex Jaminon uit Maastricht hoopt op verandering, zodat katholiek erfgoed beter beschermd wordt.

Volgens Alex Jaminon, vicevoorzitter en penningmeester van de Parochiefederatie Onze Lieve Vrouw en Sint Pieter in Maastricht, bestaan er hardnekkige misverstanden over het eigendom en de financiële positie van parochies.

Dat kan directe gevolgen hebben voor de toekomst van kerkelijk erfgoed. Hij schreef daarover een brief namens het kerkbestuur aan de gemeenteraad van Maastricht.

U schrijft dat sommige gemeenteraadsleden verkeerde aannames hebben over kerkgebouwen. Waar doelt u op?

Jaminon: “Enkele raadsleden gingen ervan uit dat kerken en basilieken in eigendom zijn van het bisdom. Dat klopt niet: parochies zijn zelf eigenaar. Vanuit die misvatting werd vervolgens de vraag gesteld waarom de gemeente zou moeten bijdragen aan de instandhouding van dit erfgoed. Maar het bisdom heeft hierin geen financiële verantwoordelijkheid.”

Hoe groot zijn de financiële uitdagingen voor parochies, en specifiek voor de OLV-basiliek?

“Op korte termijn starten we met de vervanging van alle leien van de basiliek en de kruisgang. Dat project kost circa 1,8 miljoen euro. Daarvan moeten wij als parochie ongeveer 650.000 euro zelf financieren. Dat proberen we via donaties en fondsenwerving binnen te halen.

Daarnaast kost het reguliere onderhoud jaarlijks zeker 45.000 euro. Voor 2026 staat ook nog een restauratie van de Merodekapel gepland, zo’n 170.000 euro. Er zijn bovendien grotere interieurprojecten die we vanwege onze liquiditeit voorlopig niet kunnen uitvoeren.”

U pleit voor gebruik van toeristenbelasting om cultureel erfgoed te ondersteunen. Hoe zou dat eruit kunnen zien?

“Maastricht registreert jaarlijks zo’n 1,4 miljoen overnachtingen en ontvangt de bijbehorende toeristenbelasting. Wij stellen voor om een monumentenfonds op te richten dat deels uit die inkomsten en deels uit de algemene middelen wordt gevuld. Vanuit dit fonds zouden specifieke erfgoedprojecten in de stad kunnen worden ondersteund.”

Waarom kunnen parochies geen leningen of leges (betalingen aan de overheid voor diensten) betalen?

“Het bisdom biedt geen financiële steun voor onderhoud. Parochies dragen juist substantieel bij aan het bisdom. Door stijgende onderhouds-, energie- en personeelskosten en dalende inkomsten draaien veel parochies verlies. Vanuit die liquiditeitspositie kunnen wij geen leningen aflossen.

Ook leges vormen een extra last: ze komen bovenop kosten die we nu al nauwelijks kunnen dragen. Begin 2026 gaan we als kerkbestuur daarom opnieuw kijken hoe we inkomsten kunnen verhogen of uitgaven beperken.”