Het gerestaureerde geboortehuis van Sint-Damiaan de Veuster in Tremelo opende eind mei de deuren met een nieuwe permanente tentoonstelling ter ere van de “apostel van de melaatsen”. Bezoekers maken er kennis met een bijzondere heilige: “We willen dat zijn getuigenis blijft klinken.”
In het rustige Vlaamse Tremelo herbergt een bescheiden huis de buitengewone nalatenschap van een man die een universeel symbool van mededogen en opoffering werd. Op 24 mei heropende het geboortehuis van Sint-Damiaan de Veuster na een uitgebreide restauratie. Nu biedt het bezoekers een vernieuwde blik op het vroege leven van een van de meest geliefde missionarissen van de katholieke Kerk.
Geboren als Jozef De Veuster in 1840, groeide de toekomstige heilige op in dit huis voordat hij aan een reis begon die hem van de Vlaamse akkers naar het afgelegen Hawaïaanse eiland Molokai zou voeren. Daar wijdde hij zijn leven aan de zorg voor leprapatiënten. Hij kreeg uiteindelijk zelf de ziekte en stierf in 1889 op 49-jarige leeftijd.
Zijn weg naar heiligheid kende belangrijke mijlpalen: paus Johannes Paulus II verklaarde hem in 1995 zalig en zijn heiligverklaring volgde in 2009. Zijn feestdag wordt gevierd op 10 mei. Hij dient als patroonheilige van leprapatiënten en sinds de jaren tachtig ook van aidspatiënten.
“Dit huis is meer dan een historisch gebouw”, reflecteert pater Juan Carlos Tinjaca van de congregatie van de Heilige Harten van Jezus en Maria tijdens de heropening. “Het is een levend symbool, een plaats van herinnering én inspiratie. Het is de plek waar het geloofs- en levenspad begon van een man die later over de grenzen van België, van de Kerk, en zelfs van religie heen, een universeel teken van medemenselijkheid werd.”
Pater Damiaan behoorde tot de congregatie van de Heilige Harten van Jezus en Maria, waarvan de spiritualiteit draait om de Eucharistie en de menswording van Gods liefde in Jezus Christus. “Voor Damiaan was dit zijn krachtbron.
Zelfs op Molokai, in de meest schrijnende omstandigheden, vond hij dagelijks tijd voor aanbidding. Voor het tabernakel vond hij de moed, het mededogen, en het geloof om zichzelf volledig te geven aan wie niemand anders durfde te benaderen”, aldus pater Tinjaca, die in Leuven werkt rond het project Damiaan Vandaag.
De restauratie van Damiaans geboortehuis, sinds 1952 beschermd erfgoed, omvatte een vernieuwing van het dak, gevelrestauratie, renovatie van binnen- en buitenschrijnwerk, en bijzondere aandacht voor de glas-in-loodramen en de opkamer waar Damiaan geboren werd. Het project kostte € 653.804,-, waarvan ruim een derde gesubsidieerd werd door de Vlaamse overheid.
Dit is de plek waar het geloofs- en levenspad begon van een man die een universeel teken van medemenselijkheid werd.
Pater Damiaan behoorde tot de congregatie van de Heilige Harten van Jezus en Maria, waarvan de spiritualiteit draait om de Eucharistie en de menswording van Gods liefde in Jezus Christus. “Voor Damiaan was dit zijn krachtbron.
Zelfs op Molokai, in de meest schrijnende omstandigheden, vond hij dagelijks tijd voor aanbidding. Voor het tabernakel vond hij de moed, het mededogen, en het geloof om zichzelf volledig te geven aan wie niemand anders durfde te benaderen”, aldus pater Tinjaca, die in Leuven werkt rond het project Damiaan Vandaag.
De restauratie van Damiaans geboortehuis, sinds 1952 beschermd erfgoed, omvatte een vernieuwing van het dak, gevelrestauratie, renovatie van binnen- en buitenschrijnwerk, en bijzondere aandacht voor de glas-in-loodramen en de opkamer waar Damiaan geboren werd. Het project kostte € 653.804,-, waarvan ruim een derde gesubsidieerd werd door de Vlaamse overheid.
“Dit museum verbindt onze gemeente Tremelo met de hele wereld en bracht mij er zelfs toe om Molokai te bezoeken”, zegt Bert De Witte, burgemeester van Tremelo, over de wereldwijde impact van Damiaans nalatenschap.
Pater Tinjaca benadrukt dat de heropening verder gaat dan historisch behoud: “We willen dat zijn getuigenis blijft klinken. Dat deze plaats een huis van ontmoeting wordt, van reflectie, van roeping. Een plaats waar jong en oud kunnen voelen: hier leefde iemand die geloofde dat liefde sterker is dan angst, sterker dan ziekte, sterker dan de dood.”
Pater Damiaans impact op zijn thuisland werd officieel erkend in 2005 toen hij werd verkozen tot grootste Belg aller tijden. Het bijzondere eraan: Vlamingen en Walen waren het daar over eens, Damiaan won in beide Belgische taalgroepen even overtuigend.
En Damiaans invloed reikt ver; verschillende Damiaancentra en Damiaan Ministeries wereldwijd zetten zijn werk voort met zorg voor gemarginaliseerden, vooral hiv- en aidspatiënten.
Het Damiaanmuseum verwelkomt individuele bezoekers van woensdag tot en met zondag, zonder afspraak. Deze toegankelijkheid zorgt ervoor dat Damiaans nalatenschap van dienstverlening en mededogen beschikbaar blijft om nieuwe generaties te inspireren.
Het Damiaanmuseum is wekelijks geopend van woensdag tot en met zondag tussen 10.00 en 17.00 uur. Kijk voor meer informatie op damiaan.be/museum
