God schiep de wereld uit het niets, leert de Kerk. Daar nemen theologen en fysici echter geen genoegen mee: ze bombarderen ons met de oerknal, zwarte- en wormgaten, multiversa… Al snappen wij daar geen snars van, we neigen toch dit alles voor waar te houden.

Stevig sceptische positie

Hierop haakt dit boek in: het zijn allemaal op zijn best slechts hypothesen over zaken die fundamenteel onkenbaar zijn. Wat was die oerknal? Wat was ervoor? Kan iets uit niets ontstaan? Om nog te zwijgen over deeltjes en golven of de mogelijkheid van teleportatie. Probeer gewoon al eens uit te leggen wat materie of energie is.

De auteur neemt dus een stevige sceptische positie in – op zich niet origineel – en plakt overal het woord ‘absurd’ op. Wel knap hoe hij jonglerend-filosoferend met deze moeilijke, droge materie, haar happig en sappig krijgt met anekdotiek en ironie. De oerknal, zwarte gaten, het higgsboson, het vacuüm in het CERN: hij laat er geen spaander van heel en lijkt zelf op een kennistheoretisch zwart gat.

Louter perceptie?

En toch! Hij kan het niet laten om zelf positie in te nemen, terwijl zijn punt juist is dat de zaak principieel onkenbaar is. Waarom bijvoorbeeld houdt hij wel vast aan de wetten van de thermodynamica en is alles volgens hem chaos? Wat is chaos dan? Is chaos ook niet slechts in the eye of the beholder, zoals hij het bestaan van orde ontkent als louter de bril van onze perceptie? En al is orde ook waarneming, dan nog kan er ook orde bestaan daarbuiten, toch?

Hij houdt zelfs vast aan de evolutietheorie en toeval, wat volgens zijn definitie duidelijk absurde hypothesen zijn. Dat lijkt op een blinde die een beeld van de wereld schetst, collega-blinden verwijtend dat ze blind zijn.

Zure kers

Als wetenschapsfilosoof doorprikt de auteur de theorie-geladen bril van anderen, alsof zijn deconstructieparadigma neutraal of allesomvattend zou zijn. En terwijl hij zich profileert als theoloog en Lemaître prijst die God buiten diens oerknaltheorie houdt, pluimt hij zelf ‘de idee’ van God en ontkent – zonder bewijs – de mogelijkheid van openbaring.

Tenslotte haalt zijn robbertje onnodig en goedkoop uit naar de ‘arrogante’ en ‘dogmatische’ Kerk. Een zure kers op een vernuftig taalspel, scherp én absurd, onvermijdelijk inconsistent: de filosofen worden verwend!